Het ergste

Twee bands, Godspeed You Black Emperor! en Rachel’s Selenography, ontkennen de genre-deling tussen jazz, klassieke muziek en popmuziek.

‘De lucht is vergeven van haren, huidschilfertjes en ander menselijk materiaal.’ Ik ben in de lucht. Als jij mij ruikt, ben ik dan in jouw neus? Als je me hoort, glijd ik dan je oorschelp in? Waar hou ik op en begint de lucht? Ga bij een bloeiende roos staan. Je kunt hem ruiken. Waarom? Hij is in de lucht. Zeg me: waar precies houdt mijn vingertop op en begint de lucht? Ik ben in de lucht en de lucht, die is in mij. Ik ben een verzameling van de kleinste delen. Samengebald om mijn hart. Daarom draagt mijn lief mij altijd bij zich. Er is geen grens tussen mij en de lucht. Ik ben in de lucht. Ik steek tussen de stenen van de stad. Ik heb een botsing meegemaakt. Negen instrumenten trokken door mijn losheid heen (als de roos, de roos!) Niet gewoon een oorschelp in, het trommelvlies tegemoet. Drie gitaren, twee bassen, twee drums, een cello en een viool hebben zich in de lucht begeven. Langzaam zijn zij ingetreden, via mijn vingertoppen, mijn buik, luchtkanaal en ten slotte gewoon tussen alle vel door. Had ik ze ergens maar herkend, als pop-, rock- of jazzmuziek bijvoorbeeld. Binnenin botsten ze op mij. Godspeed You Black Emperor! De negenkoppige band verheft in amper dertig minuten de botsing tot een soundtrack. Geen vast schema van akkoorden geeft mij houvast. Vermengd door de aan- en afzwellende stroom worstelt de stem van een apocalyptisch complottheoreticus. Amerika is een derdewereldland. De situatie verslechtert snel. Het aanstaande einde zal verschrikkelijk zijn. Toch is het niet de stem die verontrust, het zijn de merkwaardig massieve klanken die dwars door het lichaam trekken. Einde of begin. De cd-hoes leert niets dan een bijbeltekst uit Jeremiah. Laatste regels: 'The whole land shall be desolate; yet will I not make a full end.’ Stilte. (cd-wissel) You will be safe. You will be asleep. Someone will have their hand running through your hair. Als het ergste mooi kan zijn. Als daarom troost in het einde zit: kan die troost dan ook al aan het begin? Kan een mooi begin ook van triest1 heid zijn? Ja, zegt de oude man en hij springt op als hij de jonge minnaar ziet bezwijken. Rachel weet zich door wel tien man ondersteund. Ze stouwt volklassieke klanken de lucht in. Strijkers, piano, clavecimbel doet ook mee. Haar laatste cd heet Selenography en is even pop als klassiek. Vraag: waar eindigt de muziek en begin ik?