Maar liefst 53 journalistieke onderzoeken hebben we in 2022 in De Groene Amsterdammer gepubliceerd, een ongekende oogst. Deze stukken werden veelal gemaakt door eigen redacteuren en door Investico, het platform voor onderzoeksjournalistiek waarmee we nauw samenwerken. Maar ook door freelancers en andere onderzoeksgroepen.

Opvallend was dit jaar het grote aantal internationale samenwerkingen: acht van de 53 onderzoeken vonden plaats samen met collega’s van internationale nieuwsmedia. Soms zelfs met vrijwel onmiddellijk succes. Zo zorgde de onthulling van de vastgoeddata van Dubai in meer dan twintig Europese landen ervoor dat de golfstaat in december op de Europese zwarte lijst van belasting- en witwasparadijzen werd geplaatst.

Internationaal trok ook het onderzoek van Tjitske Lingsma naar het kindermisbruik van de Oost-Timorese Nobelprijswinnaar bisschop Carlos Filipe Ximenes Belo grote aandacht, van The New York Times en The Washington Post tot de lokale nieuwszender van Oost-Timor. Pas na jarenlang onderzoek had Lingsma genoeg bewijs in handen gekregen van zowel het stelselmatige misbruik als de kerkelijke doofpot.

Opzienbarend waren ook de twee onderzoeken naar de huisartsenzorg door Roos Menkhorst en Catrien Spijkerman. De vaste huisarts heeft op veel plekken in Nederland zijn langste tijd gehad, blijkt uit de artikelen. Commerciële bureaus duiken in het gat met zzp-artsen, die vaak met beeldbellen tot een oordeel moeten komen. De zwoegende praktijkhouder is de dupe.

Soms ontstaat een onderzoek uit nieuwsgierig rondkijken. Waarom staan er zoveel van die lelijke dozen langs de snelweg? – dat vroeg de Masterclass van De Groene/Investico zich af. Bijou van der Borst, Romy van Dijk, Janna Nieuwenhuijzen, Coen Ramaer en Karlijn Saris stuitten op een lui verdienmodel waarbij Den Haag de schaarse groene ruimte in de uitverkoop doet.

Spot-on was ook het onderzoek van Daphné Dupont-Nivet, Adrián Estrada en Jaap Tielbeke naar het dubbelspel van de Rabobank. De bank die de grootschalige, sterk vervuilende veeteelt jarenlang stimuleerde, meet zich inmiddels een groen imago aan. Terwijl de bank ook nu een rem is op de broodnodige landbouwtransitie.

Een verborgen wereld ging open in het onderzoek van Or Goldenberg, Eva Hofman en Joris Veerbeek naar de duistere kant van Telegram. Dit onderzoek vond plaats in het kader van de Data & Debat-serie, waarin De Groene Amsterdammer met gespecialiseerde eigen redacteuren en in samenwerking met de Universiteit Utrecht, de Universiteit van Amsterdam en freelance onderzoekers onderzoekt op welke manier algoritmes, dataïsme en kwaadwillenden invloed hebben op het online debat. Bij Telegram kunnen in semi-besloten groepen de leden anoniem hun hart luchten. Het artikel leest als een ontdekkingstocht in een open riool, want veel groepen faciliteren vooral complottheorieën, wapenhandel en naaktfoto’s van minderjarige meisjes.