Het leger van Myanmar spreekt zichzelf vrij

Rangoon – Op maandag getuigde Thandar, de vrouw van de journalist die verleden jaar door het leger werd doodgeschoten, in het gerechtelijk onderzoek naar de dood van haar man. Maar terwijl ze zich klaarmaakte voor de reis naar Kyaikmayaw, waar de rechtbank is, hoorde ze dat de zaak al behandeld was.

Twee soldaten, verantwoordelijk voor de fatale schietpartij, waren een week eerder vrijgesproken in een krijgsraad.

‘Ze bedriegen ons’, zegt Robert San Aung, een bekende mensenrechtenadvocaat in Myanmar die de zaak op zich heeft genomen. ‘Een revisie van de zaak is niet mogelijk’, zegt hij. Getuigen leek nu zinloos, maar de rechtszaak ging gewoon door. ‘De militaire rechtszaak heeft niets te maken met deze civiele zaak’, zei een officier van justitie.

Op 23 oktober las Thandar in een Facebook-bericht dat het leger Par Gyi, een freelance journalist, had doodgeschoten nadat hij enkele weken daarvoor gearresteerd was. Pas weken na zijn dood werd het nieuws van de fatale schietpartij bekend gemaakt. Par Gyi probeerde te ontsnappen uit militaire hechtenis en een wapen te grijpen, zegt het leger. ‘Ze hebben hem gemarteld en vermoord’, zegt zijn vrouw Thandar.

Par Gyi werd er volgens het leger van verdacht lid te zijn van een van de gewapende etnische minderheden in het gebied, die al jaren vechten voor gelijke rechten en meer autonomie. ‘Hij was een journalist, ik heb alles om dat te bewijzen’, zegt Thandar. Sinds de dood van Par Gyi is ze verwikkeld geraakt in een strijd met het leger. Zijn lichaam werd opgegraven en onder luid protest van lokale supporters van de regering naar zijn woonplaats Yangon gebracht.

De president vroeg de Myanmar Human Rights Commission een onderzoek te starten naar zijn dood. ‘We raden aan dat de zaak wordt gehoord in een civiele rechtbank, voor transparantie’, meldde het rapport dat de commissie in december uitbracht. Het leger heeft dat advies in de wind geslagen en begon stilletjes een krijgsraad.

In de hitte van het zomerseizoen in Myanmar getuigde Thandar urenlang over het leven van Ko Par Gyi, het laatste telefoongesprek met hem en het bericht van zijn dood. ‘Ik denk niet dat ik ooit gerechtigheid zal krijgen voor Par Gyi, het zou een gevaarlijk precedent zijn voor het leger als ze hun fout toegeven’, zei Ma Thandar.