Deze week: Arnhem is de boot aan het missen

Het nieuwe gezicht van Nederland

Nederland krijgt onder invloed van grote economische en demografische veranderingen geleidelijk een ander gezicht. Grensgebieden met weinig economisch perspectief lopen leeg terwijl het westen van het land overvol dreigt te worden.

Medium arnhem

Om de ontwikkelingen bij te benen, moeten veel dorpen, steden en regio’s op zoek naar een nieuwe identiteit. In de serie ’Het nieuwe gezicht van Nederland’ reist Floor Milikowski door de provincies en belicht de worstelingen van een land in transitie.

Spraakmakend was haar verhaal over booming Eindhoven, waar nerds met een netwerk het gezicht van de stad bepalen. Met hightech en Dutch design verovert Eindhoven de wereld. Maar hoe duurzaam is het succes van de veelal voormalige Philips-dochters? ‘In deze sector is het elke dag weer alles of niets.’

Een ander verhaal ging over Emmen, dat leegloopt, ontgroent en vergrijst. Met een gerenoveerde dierentuin, een plein en een theater hoopt de stad aansluiting te vinden bij de nieuwe tijd.

En wat te denken van de Euregio Maas-Rijn? Er zijn veel hoopvolle rapporten geschreven over de economische potentie van deze regio, maar euroscepsis en nationalistische sentimenten houden de ontwikkeling van de regio tegen.

Deze week verschijnt het slot van de serie, over Arnhem, stad van het Rijngoud. Grote economische mogelijkheden, volop cultuur en een van de mooiste woonomgevingen van het land. Arnhem heeft het allemaal, maar slaagt er niet in goed te profiteren.

‘Arnhem is de boot aan het missen en niet zo’n beetje ook.’ Ruim tien jaar werkte Jaap Modder als voorzitter van de Stadsregio Arnhem Nijmegen aan de toekomst van de stad en de regio, maar erg veel is hij in die periode niet opgeschoten. In een cruciale tijd, waarin regio’s onderling een zware concurrentiestrijd uitvechten en bedrijven en mensen zonder problemen verhuizen als de mogelijkheden elders beter zijn, is weifelen niet verstandig. Vooral hoogopgeleiden kiezen voor een aantrekkelijke stad met veel voorzieningen en interessante werkgelegenheid, bedrijven kiezen voor een stad met veel hoogopgeleiden en goede bereikbaarheid. Er heerst een dynamiek waarin onder de regio’s winnaars en verliezers ontstaan, met vooralsnog als grote winnaars de Noordvleugel van de Randstad (Airport) rondom Schiphol, Amsterdam en Utrecht, de Zuidvleugel (Mainport) rondom Rotterdam en Den Haag, en de regio rondom Eindhoven (Brainport). De drie werden door het Rijk benoemd tot economische kernregio’s en kunnen rekenen op de meeste aandacht en investeringen. Arnhem/Nijmegen, de vierde economische regio van het land, valt er net buiten en lijkt de overtuiging te missen om te vragen om meer.

‘Een beetje westerse arrogantie zou geen kwaad kunnen’, zegt Ron Bormans, jarenlang bestuursvoorzitter van de Hogeschool Arnhem Nijmegen en nu in dezelfde functie actief bij de Hogeschool Rotterdam. Het probleem, zegt hij, zit ’m in de versnippering. ‘Arnhem heeft geen leading industry. Als je mensen vraagt een lijstje te maken met de kracht van de stad, dan krijg je altijd andere lijstjes.’

Lees Milikowski’s verhaal deze week in De Groene. Nog geen abonnee? U leest de Groene digitaal al vanaf 4,95 voor één week. Het verhaal is ook te lezen via Blendle.

Beeld: Feestaardvarken van Florentijn Hofman op het Bartokplein in Arnhem, foto Flip Fransen / Hollandse Hoogte