Verantwoording en extra’s bij publicatie over ondernemende professoren

Hoe onafhankelijk zijn onze universiteiten? Check het register met de nevenfuncties van alle hoogleraren

Uit onderzoek dat wij deze week publiceren blijkt dat een groot deel van de Nederlandse hoogleraren bijbanen buiten beeld houdt. Een centraal register van nevenfuncties van hoogleraren bestond nog niet. Dus heeft De Onderzoeksredactie het gemaakt.

Medium nevenfuncties hoogleraren onderzoeksredactie crop

Het Teaching Lab van De Onderzoeksredactie deed meer dan een half jaar onderzoek naar de nevenwerkzaamheden van alle Nederlandse hoogleraren. Door informatie van universitaire websites te ‘scrapen’ maakte De Onderzoeksredactie een centraal register van alle nevenfuncties. Dit register bevat de nevenwerkzaamheden van alle 5800 Nederlandse hoogleraren, zoals zij die zelf op hun profielpagina hebben weergegeven.

In het register kun je bijvoorbeeld zoeken naar alle hoogleraren die nevenwerkzaamheden opgeven bij, of wiens leerstoel gefinancierd wordt door een bepaalde organisatie. Ook kun je meerdere velden tegelijk doorzoeken. Zo vind je bijvoorbeeld alle hoogleraren in jouw vakgebied bij je eigen universiteit, en kun je kijken welke nevenfuncties zij hebben.

Nevenfuncties die hoogleraren niet hebben gemeld op hun eigen profielpagina verschijnen ook niet in het register. Uit een steekproef blijkt dat een derde van alle nevenfuncties niet wordt vermeld.

Medium schermafbeelding 2014 11 27 om 15.42.03

Klik hier om naar het register te gaan

Enquête en verantwoording online

De Onderzoeksredactie hield ook een enquête waarop 750 hoogleraren reageerden. Daaruit blijkt dat Nederlandse hoogleraren gezamenlijk honderden gevallen kennen waarin nevenwerkzaamheden wetenschappelijk onderzoek hebben beïnvloed. De enquête staat in zijn geheel online. De meest saillante resultaten spreken voor zich:

Medium nevenfuncties hoogleraren onderzoeksredactie1

Op basis van het register, de enquête, uitvoerig vervolgonderzoek en ruim tachtig interviews concludeert De Onderzoeksredactie dat de nevenfuncties van hoogleraren de onafhankelijke wetenschap bedreigen. Groene-redacteur Casper Thomas schreef in ons commentaar dat de wetenschap te veel bij anderen op schoot zit.

Medium schermafbeelding 2014 11 27 om 13.322

Bij dit grondige onderzoek hoort ook een grondige verantwoording, vinden wij. Daarom hebben we een volledig geannoteerde versie van het artikel gepubliceerd, inclusief een bibliografie. Op onderzoeksredactie.nl is een verantwoording te vinden. De onderzoekers beschreven hun methode in losse berichten over scraping, de enquête, de steekproef, en de categorisering van de resultaten. Ze beschreven bovendien precies wie ze hebben gesproken voor het onderzoek.

Toen ze toch bezig waren, beschreven ze ook nog wat achtergronden. Over richtlijnen en gedragscodes voor wetenschappelijke integriteit bijvoorbeeld, en over de geschiedenis van het hoogleraarschap.

De volledige publicatie is nu te lezen op groene.nl (€) of via Blendle (€).