Huiswerk

Barcelona - Eigenlijk snap je niet dat Spanje nog steeds in een crisis verkeert. Het is toch allemaal zo simpel, Zapatero! Luister naar de goede raad van Jesús Banegas, voorzitter van de Spaanse ICT-koepel Ametic en de gedoodverfde nieuwe werkgeversbaas. ‘Als premier Zapatero zijn huiswerk doet, komt Spanje snel uit de crisis’, zei hij begin deze week.
Dat huiswerk? Zo snel mogelijk het pensioensysteem hervormen, het probleem van de gewestelijke financiering oplossen en de arbeidswetgeving flexibiliseren. Juist. Daar zit dus het probleem van de Spaanse economie: de onverantwoord hoge pensioenen van wel vierhonderd euro, de regio’s - terwijl juist de centrale overheid verantwoordelijk was voor de snelle groei van de staatsschuld - en de starre arbeidsmarkt. Hoe star is die arbeidsmarkt eigenlijk? Het leeuwendeel van de arbeidscontracten die de afgelopen jaren in Spanje worden afgesloten zijn contratos basura, tijdelijke en verplichtingsvrije 'wegwerpcontracten’. Wat daar nog aan te flexibiliseren valt is voor de miljoenen Spaanse wegwerpwerknemers een raadsel. Met een werkloosheid van twintig procent zijn het in ieder geval geen tijden om de barricaden op te zoeken. Werknemers slikken nu al zowat alle arbeidsvoorwaarden.
Op hetzelfde moment dat meester Banegas zijn huiswerk ter oplossing van de crisis opgaf aan Zapatero - die toch al druk was met zijn huiswerk voor de vakken IMF, ECB en financiële markten - kwam er interessant nieuws. De credit default swaps voor vijfjarige Spaanse staatsleningen hadden een historisch maximum bereikt van 350 punten. Dat betekent dat een verzekering afsluiten op tien miljoen euro Spaanse staatsschuld nu 350.000 euro kost. En dat betekent weer dat het Spanje nog meer moeite gaat kosten om geld op de kapitaalmarkt te lenen. Ook de risicopremie voor Spaanse staatsobligaties doorbrak zijn record uit 1996. Of het huiswerk van Banegas daartegen helpt is de vraag. Alleen al sinds mei hebben de verhoogde risicopremies als gevolg van speculatieaanvallen de Spaanse schatkist drie miljard euro extra gekost. Een vijfde van de pijnlijke bezuinigingen tot 2012 is daarmee bij voorbaat ongedaan gemaakt.