Film - The Here After

Iets onnoemelijks

Als er weinig gebeurt in een film kun je er zeker van zijn dat er in werkelijkheid iets heel ergs aan de hand is.

Medium film

Dat pakt vaak goed uit, want van toepassing is de literaire wijsheid ‘tonen in plaats van vertellen’. Maar soms gaat het mis, zoals in het geval van The Here After, debuutfilm van de Zweedse regisseur Magnus von Horn.

Het verhaal begint wanneer John, een jongen van een jaar of zestien gespeeld door de Zweedse popster Ulrik Munther, vrijkomt nadat hij twee jaar lang had vastgezeten wegens een niet nader gespecificeerde misdaad. Thuis op een boerderij ergens op het platteland pakt John zijn leven met zijn vader en jongere broertje weer op. Hij doet zijn taken plichtsgetrouw en gaat naar school. Het eerste teken dat John schuldig is aan iets vreselijks komt wanneer hij met zijn vader boodschappen doet en een jonge vrouw hem in een gangpad aanvalt en probeert te wurgen.

Het is moeilijk er vat op te krijgen waarom het maar niet lukt dit gegeven echt dwingend en spannend te maken in The Here After. Het camerawerk van Lukasz Zal, bekend van zijn briljante fotografie in Pawel Pawlikowski’s recente Ida, creëert een kille sfeer, en de acteurs slagen erin de personages op een geloofwaardige wijze tot leven te wekken. Toch is er uiteindelijk te veel afstand tussen ons en deze film. De regisseur toont het saaie alledaagse, maar hij vertelt te weinig. Het is bijna alsof hij speelt met de strenge, instinctmatige verwachting van de kijker dat er iets dramatisch moet worden onthuld, zodat de vertelling op gang kan komen. Een conflict of een ramp of een gruwelijke daad. Maar telkens weer stelt hij dat vertellen uit. Gevolg: een behoorlijk frustrerende kijkervaring.

Aan de andere kant kun je je voorstellen dat dit is hoe het in echt moet gaan wanneer een jongen als John met zijn gezin in zo’n situatie terechtkomt. Het leven gaat door, je gaat naar school, rijdt rond op je motor, je verlangt ernaar een meisje te kussen, je stoeit met je broertje, je kijkt naar voetbal op televisie. En toch is er het verleden – een donker gat waarover niemand wil praten, maar dat er altijd zal zijn.

Hoe John en zijn vader en broertje ook proberen voort te gaan met hun leven, de gemeenschap kan en wil niet vergeven en vergeten. Zo erg was datgene wat John heeft gedaan dat zijn medeleerlingen niet meer met hem op school willen zitten. Op dit punt schemeren er raakpunten door met Thomas Vinterbergs briljante Jagten (2012) waarin een man verdacht van seksueel misbruik van een kind het slachtoffer van de wraak van dorpelingen wordt. Ook Vinterberg vertelt weinig, maar anders dan in The Here After staat de kijker pal naast dader. In Jagten zijn de gevoelens van angst en woede van de dader iedere seconde voelbaar. In Von Horns film komen we nooit in het hoofd van John. De jongen blijft een gesloten boek, ook wanneer er uiteindelijk wel iets breekt bij hem en duidelijk wordt hoe erg het is wat hij heeft gedaan.


Te zien vanaf 28 juli

Beeld: Ulrik Munther ® als John in The Here After (Imagine Filmdistributie)