Margrethe Vestager spreekt tijdens de Europese verkiezingen het Europees Parlement toe. Brussel, 2019 © John Thys / AFP /ANP

Margrethe Vestager staat naast een tafel met vers belegde Italiaanse broodjes en glimlacht van oor tot oor. ‘Echt?’ vraagt ze aan haar gastvrouw. We staan in het Deens Filminstituut, waar Vestager vanuit de Europese Commissie naartoe is gekomen om een uur lang te praten over onze digitale toekomst. ‘O, wat heerlijk’, zegt ze en knijpt in mijn arm. ‘Neem er ook een.’

Het is een grijze vrijdagochtend in Kopenhagen en Margrethe Vestager is bezig aan een van de bomvolle dagen die ze al een kwart eeuw aan elkaar rijgt. Partijvoorzitter op haar 26ste, minister van Onderwijs drie jaar later, en nu eurocommissaris voor Mededinging en vicevoorzitter van de Europese Commissie. Zelfs op straat in de trendy hoofdstad van Denemarken, lopend van het kantoor van de Europese Unie naar het Filminstituut, is ze met haar lange witte jas met fel rood Aziatisch patroon een opvallende verschijning. Verplaats dat beeld naar de grauwe gangen van de EU-gebouwen in Brussel en de met grijze pakken en koppen gevulde vergaderzalen, en het is helder waarom Vestager al een politiek leven lang opvalt.

Vijf jaar geleden brak Vestager door op het internationale toneel. Ze was twee jaar eurocommissaris en had al aandacht getrokken met onderzoeken naar de handelspraktijken van grote bedrijven als Google, Starbucks, Apple, Amazon en Gazprom. Apple’s directievoorzitter ontving in januari 2016 de resultaten van een tweejarig onderzoek en kwam Vestager in Brussel haar vet geven. Hij onderbrak haar, intimideerde haar en schreeuwde tegen haar, volgens reconstructies van de vergadering, en constateerde tevreden hoe er zeven maanden niets meer van de zaak werd vernomen. En toen zag hij Vestager rustig op televisie vertellen dat zij Apple een naheffing oplegde van dertien miljard euro plus rente: de grootste belastingboete uit de geschiedenis.

Apple was niet het enige bedrijf dat merkte hoe compromisloos Vestager kan opereren. Ze verkreeg bijnamen als ‘de Nemesis van Big Tech’ en ‘’s werelds grootste kartelbreker’. In een tijd van groeiende zorgen over de invloed van internet- en technologiebedrijven op de privélevens van mensen en op de politieke en maatschappelijke rust van samenlevingen, nam ze een centrale rol in als een van de voornaamste begrenzers van de macht van grote technologiebedrijven. In 2019 kreeg ze daarnaast het dossier ‘Digitale Toekomst’ onder haar beheer. Prompt ging Europa in lockdown en leefde een jaar lang grotendeels digitaal – opnieuw vervulde Vestager in de Europese Commissie een prominente rol.

Voeg hier een verleden als machtspoliticus bij dat haar in Denemarken een grote schare bewonderaars én een grote schare vijanden opleverde, de bereidheid om even makkelijk te praten over haar gezinsleven, koken of mode als over Europese politiek, feminisme en technologiebeleid, curieuze hobby’s als breien en het kijken naar oude James Bond-films, handig in het gebruik van Twitter, de reputatie dat ze volks en benaderbaar is, plus het weetje dat ze een van de inspiratiebronnen was van de televisieserie Borgen, en je hebt de onderdelen van een bijzonder politicus. Maar niet alles wat Vestager onderneemt loopt goed af; de boete tegen Apple werd door een Europees hof teruggedraaid. En als zij ooit in Denemarken terugkeert, wacht haar daar een onzekere erfenis uit de tijd dat zij de machtigste politicus van het land was. Wie is deze vrouw, die zo’n cruciale rol vervult in de Europese Unie?

Onder de ramen van het restaurant van Christiansborg stappen vier paarden voorbij met wagen en menner erachter. Het paleis wordt gedeeld door het Deense parlement, de premier en de koningin, die er haar koninklijke stallen heeft. Ik spreek er met Elisabeth Svane, parlementair verslaggever van de krant Politiken en schrijver van Hvid røg, sort tårn (‘Witte rook, zwarte toren’), een biografie van Margrethe Vestager. Svane is duidelijk een oudgediende: eerst kletst ze wat met een beveiliger, dan met een strak geklede man die haar twee keer tegenhoudt als ze al weg wil gaan. ‘De jongste minister van Denemarken’, zegt ze als we weglopen.

‘Ik kwam Margrethe Vestager voor het eerst tegen in 1995, toen ze werd verkozen tot partijvoorzitter’, vertelt Svane in het lege parlementsrestaurant, onder het toeziend oog van tientallen voorname heren en soms een vrouw op schilderijen aan de muur. ‘Dat was voor ons in de journalistiek een moment van: o, wow, hier komt echt iets. Ze was slim, ze was jong, ze was knap. Ze was een groot verhaal. Een paar jaar later werd ze minister. Opnieuw een o, wow-moment: de jongste minister ooit, de eerste die zwanger was en beviel tijdens haar ambtstermijn. En ze is sociaal en heeft allerlei dingen die haar meer kleur geven dan iedereen die hier rondloopt. Die zelfgebreide kindersokjes: niemand in Christiansborg die een kind kreeg heeft die sokjes niet gehad.’ Bovendien had Vestager duidelijk talent. ‘De politiek leider van haar partij, Marianne Jelved, zei dat ze in 1995, met Vestager in een Kamer vol oude mannen, al zag dat ze een leider in zich had, omdat ze niet bang was om te beslissen’, zegt Svane. ‘En toen kwam er een generatiegevecht. Vestager schoof Jelved in 2007 opzij. Ze nam de partij over op een heel slecht moment. Het werd een ramp. Prominenten gingen weg en richtten hun eigen partij op, het was chaos. “Ze weet niets van politiek”, schreef mijn krant. Het was een zware tijd voor haar.’

Vestagers partij is Radikale Venstre, zeg maar de d66 van Denemarken. Radikale Venstre betekent ‘radicaal links’, maar de partij is rechts. Op economisch gebied dan, want op sociaal-cultureel gebied is de partij links. De partij splitste zich ooit af van Venstre, de grote rechtse partij van Denemarken. Radikale Venstre was de plattelandsafsplitsing van Venstre en heeft haar kiezersbasis in de steden. De partij kort zich af als RV en heeft als partijsymbool de letter B. Wie zegt dat alles in de politiek logisch moet zijn?

Langzaam vond Vestager grond onder de voeten en zette ze een duidelijke nieuwe koers uit voor haar partij. In 2011 verdubbelde ze daarmee het aantal zetels in het parlement. Nog altijd was Radikale Venstre niet meer dan de vierde partij van het land, maar het politieke landschap maakte dat Vestager een kingmaker werd die kon bepalen of de Sociaal-Democraten of de conservatieve Venstre de regering zouden leiden. ‘Dat gaf haar macht’, zegt Elisabeth Svane. ‘En die gebruikte ze. Steeds, en steeds, en steeds weer.’

De Vestager van 2011 was niet meer de onbevangen twintiger van de jaren negentig. ‘Van nummer twee naar nummer één gaan in je partij is een heel grote stap. Je weet niet hoe het is om leider te zijn voor je het bent, en iedereen was tegen haar. De Sociaal-Democraten en de rechtse partijen pakten haar heel hard aan, het was niet leuk om te zien. Maar toen begon ze terug te vechten’, vertelt Svane. ‘Daar gaat de kern van mijn boek over: hoe transformeer je jezelf en je partij als je in een diep dal zit? Vestager dacht hier heel bewust over na. Ze eerde de dingen waarvan ze leerde, om zichzelf scherp te maken, om het lemmet naar buiten te richten.’ Svane beeldt met haar hand een mes uit, gericht op mij. ‘Vroeger liep ze ervoor weg als ze in conflicten zat. Maar ze besloot bewust: ik blijf in het conflict, dat verscherpt mijn mening en mijn expressie.’

De partij die dat het meest zou voelen waren de Sociaal-Democraten, die een regering zouden vormen met Radikale Venstre. Met name Helle Thorning-Schmidt, de eerste vrouwelijke premier van het land. Vestager werd vicepremier en minister van Economische Zaken. Samenwerken was al slikken voor de Sociaal-Democraten, omdat Radikale Venstre net daarvoor rechts austerity-beleid had ondersteund met diepe ingrepen in de Deense welvaartsstaat. Maar het werd erger. ‘Vestager was spijkerhard in de onderhandelingen. En ook in de jaren daarna. Ze dreigde voortdurend om de regering te verlaten en in een rechtse coalitie toe te treden’, zegt Svane. ‘De Sociaal-Democraten begonnen haar echt te haten. En dat doen ze nog steeds. Het grootste probleem was denk ik dat de premier te weinig leiding nam, het was een disfunctionele regering. Maar Vestager was te hard. Ze had te veel macht en ze gebruikte het. Een Sociaal-Democraat vertelde me dat zijn partij nog steeds lijdt aan ptsd.’

‘We moeten ervoor zorgen dat we niet beschadigd worden door de manier waarop technologie werkt’ © Kenzo Tribouillard / AFP / ANP
‘Het valt grote tech-bedrijven moeilijk om de ­verantwoordelijkheid te nemen die bij succes hoort. De democratie moet dan ingrijpen’

Twee weken geleden, in de laatste dagen van september, prijst Margrethe Vestager in een wit met rode jurk en op witte gympen in een zonovergoten Pittsburgh uitgebreid haar gastheren en -vrouwen. Het is de eerste topontmoeting tussen Europa en de Verenigde Staten over technologieën die de levens van mensen van morgen vorm gaan geven. Met opzet niet in een luxe resort, maar op een plek die de littekens van verouderde technologie laat zien.

Vestager heeft reden om tevreden te zijn. De gezamenlijke slotverklaring bevat woorden die zij van groot belang vindt. Over kunstmatige intelligentie, een technologie die in potentie enorme gevolgen kan hebben voor mensen met lager geschoold werk, voor het beïnvloeden van verkiezingen, voor sociale controle door autoritaire (en minder autoritaire) staten, voor privacy-invasie door grote bedrijven. In de Pittsburgh-verklaring zijn in feite Vestagers woorden te lezen: dat kunstmatige intelligentie ‘een technologie is die grote voordelen kan brengen voor onze burgers’, maar ook ‘risico’s draagt als zij niet verantwoord wordt ontwikkeld’. De VS en de EU gaan daarom samenwerken om te zorgen dat kunstmatige intelligentie ‘een op mensen gerichte benadering houdt, die onze samenlevingen en economieën dient, consistent met democratische waarden en mensenrechten’.

Vestager doet dit werk sinds 2014. De Deense regering nomineerde haar toen voor de Europese Commissie, nadat het premier Thorning-Schmidt niet was gelukt om president van de Europese Raad te worden. Het was een publiek geheim dat Vestager graag milieucommissaris wilde worden, maar ze kreeg Mededinging, de machtige post die toezicht houdt op eerlijke concurrentie in de Europese economie, dezelfde die Neelie Kroes had.

Maar waar Kroes vond dat toezichthouders het bedrijfsleven niet te veel voor de voeten moeten lopen, ontpopte Vestager zich tot ’s werelds belangrijkste grenzensteller aan de macht van grote bedrijven. Met name van de technologiesector, die binnen korte tijd ’s werelds belangrijkste economische sector werd – vijf van ’s werelds zes grootste bedrijven zijn tech-reuzen. Vestager was verantwoordelijk voor tientallen onderzoeken en uitspraken tegen Google, Apple, Facebook en andere tech-bedrijven, voor overtredingen die reiken van privacy-schending tot belastingontwijking, kartelvorming, monopolievorming en oneerlijke concurrentie. Ze opende zaak na zaak, vaak tot ergernis van de VS, waar ze routinematig wordt weggezet als iemand die Europees protectionisme bedrijft. President Trump noemde Vestager de EU Tax Lady en zei dat ‘ze de VS haat, misschien het ergst van iedereen die ik ooit heb ontmoet’.

Terwijl de wereld net ontdekte hoe groot de invloed van die tech-bedrijven eigenlijk is op het sociale leven, op het geluk van onszelf en op onze kinderen, op verkiezingen en maatschappelijk vertrouwen, viel de Amerikaanse overheid onder Donald Trump weg als beschermer van het algemeen belang. Sinds kort is de Amerikaanse regering terug, onder meer met de benoeming van opvallende vrouwen op belangrijke plekken, zoals handelsgezant Katherine Tai en marktbewaker Lina Khan. Maar jarenlang stond Vestager vrij geïsoleerd op tegen de tech-reuzen.

Toch zijn de mededingingszaken die Margrethe Vestager voert, als je ze sec bekijkt, eigenlijk niet zo bijzonder, aldus Marietje Schaake in een telefonisch gesprek. Schaake is oud-europarlementariër voor d66, directeur van een technologie-onderzoeksgroep aan Stanford University en een persoonlijke vriendin van Vestager. ‘Degene die op haar plek zit, móet zulke zaken ook voeren. Ze heeft ze ook helemaal niet radicaal ingevuld. Maar qua wetgeving van tech-bedrijven was zo lang weinig gebeurd dat het erg opviel toen ze er wél actief aan werkte. Ze toonde eigenlijk ook niet zulke opvallende principes: eerlijke regels in de economie, beschermen van de democratie, geen oneerlijke concurrentie, geen monopolievorming en kartelafspraken. Het feit dat het zo opviel dat zij bedrijven daar wél aan hield, en dat dat door veel mensen als heel erg politiek werd gezien – die twee dingen zeggen wel iets over waar we terechtgekomen zijn.’

Maar Vestager doet meer. ‘Mededingingsbeleid is ook wat iemand ervan maakt’, zegt Schaake. ‘Steeds meer Europeanen zijn bezorgd over de macht van Big Tech en kijken naar de Europese Commissie om die aan banden te leggen. Vestager deed dat al, en toen ze er in 2019 de digitale portefeuille bij kreeg, hoorde ik in Silicon Valley: “Die gaat alleen nog achter ons aan.” Maar het mooie van het traject van Vestager is dat ze van een strak geregisseerde portefeuille naar een veel bredere opdracht is gegaan, en ze laat dat ook zien. Ze is uitgestegen boven het beeld van de mededingingscommissaris die achter tech-bedrijven aan zit. Ze heeft veel breder beleid gemaakt.’

Dat zijn bijvoorbeeld Europese wetten voor digitale markten en digitale diensten die bij het Europarlement liggen (de Digital Services Act en de Digital Markets Act), de European AI Act voor kunstmatige intelligentie, haar input in de in 2018 aangenomen Europese wet voor databescherming. Al die zaken reflecteren het belang dat digitale technologie heeft gekregen. ‘Technologie is een onderdeel van alles geworden: kunstmatige intelligentie in de landbouw, desinformatie in de media, digitalisering van onderwijs en zorg. Het is niet een economische sector, het is een laag in alles’, zegt Schaake.

Margrethe Vestagers werkkamer in de Europese missie in Kopenhagen is functioneel ingericht, eerder Ikea dan high-end. Hij bevindt zich op de hoogste verdieping van een mooi gerenoveerd oud gebouw, veel hout en glas, en kijkt uit op het Rosenborg Kasteel en de Koningstuin. Er hangt een fietshelm aan de muur, een punnikwerkje in een lijst, een natuurfoto. Op de werktafel staat een gehaakte gele eend, een witte damestas verraadt dat Vestager ergens in het gebouw is.

Als ze binnenkomt, neemt ze een minuut voor wat small talk, een paar zinnen voor haar assistent en het inschenken van een kop thee, gaat dan rechtop zitten en focust zich. Het gesprek met haar is niet op de automatische piloot: ze luistert aandachtig naar vragen, kijkt me recht aan en formuleert strak en helder. Vestager is halverwege de vijftig, lang en met stijlvol kort haar, zwart met grijs. Ze draagt een lange groen met witte jurk, een zilveren armband en een ketting met een hanger met blauwe steen. Ze heeft een open, vriendelijk gezicht, lacht regelmatig, maakt rustige, wijde gebaren tijdens het spreken en vouwt haar theezakje langzaam steeds kleiner op.

Ze zucht als ik haar vraag naar het afgelopen jaar. ‘O, het was mijn drukste jaar ooit, maar ook het vreemdste, met name als Brussel in lockdown was’, zegt ze. ‘Ik was er lange periodes, maar mijn man en twee van mijn drie dochters wonen in Kopenhagen. Het hielp gek genoeg toen ik covid kreeg tijdens Oud en Nieuw, daarna was ik immuun en kon ik makkelijker bij mensen langs. Nu is het vooral een opluchting om mijn jongste dochter haar sociale leven te zien inhalen. Je bent maar één keer zeventien, maar je bent eindeloos in de vijftig.’

Voor het komend jaar hoopt Vestager dat haar wetten voor digitale diensten en digitale markten aangenomen worden en dat ze zaken kan doorzetten die op stapel staan: tegen Google, Apple Pay, Spotify en meer. De afgelopen twee jaar verloor Vestager enkele van zulke zaken voor een Europees hof. Maar dat heeft haar niet uit koers gebracht. ‘Ik heb me altijd gerealiseerd dat individuele zaken aanspannen tegen grote bedrijven niet genoeg is. Niet genoeg om digitale technologie te veranderen. Je weet dat als je een zaak aanspant, je een risico neemt. Evengoed blijft er een verschil tussen dat weten en verliezen in de rechtbank. Je gevoelens liggen dan meer open. Maar dat was een van de eerste dingen die tot me doordrongen in de politiek: dat ik alleen kan werken als ik bereid ben om te verliezen. Ik ben geduldig in kijken wat werkt en wat niet.’

‘Dat is een heel Deens ideaal: dat je leiderschap vervult zonder je boven anderen te verheffen’

Waar Vestager níet geduldig in is, is wachten tot grote technologiebedrijven zelf de maatschappelijke verantwoordelijkheid nemen die bij hun invloed hoort. ‘Je ziet dat vrijwel niets vanzelf gebeurt in die sector. Privacybescherming, bewustwording van de negatieve sociale effecten van sociale media, niets van dat soort dingen doen tech-bedrijven zelf. Ik begrijp natuurlijk dat ze heel snel gegroeid zijn, maar dat verandert het feit niet dat je daarmee verantwoordelijkheden krijgt. Er is in dat opzicht een verschil tussen de digitale en de analoge wereld. In een digitale wereld moet er veel scherper op de verantwoordelijkheid van bedrijven worden gelet. Want je hebt netwerkeffecten: als klanten je product gebruiken, brengt dat andere klanten binnen, die weer nieuwe klanten binnenbrengen. De marginale kosten voor een bedrijf per nieuwe klant gaan dan al snel richting de nul. En dan de snelheid van alles. Voor grote tech-bedrijven is de verleiding groot om een nieuwe markt op te gaan en die gewoon helemaal te grijpen. Het valt hun kennelijk moeilijk om de verantwoordelijkheid te nemen die bij succes hoort. Dat kan niet voortgaan zonder dat de democratie ingrijpt en zegt: dit zijn je verplichtingen en dit zijn de dingen die je niet mag doen.’

Hier raakt Vestager aan het hogere doel dat ze voor ogen heeft. ‘In mijn baan zit een diepe zingeving. Het draait niet om de regels zelf, maar om mensen in staat te stellen hun leven te leiden zoals ze dat willen, om ze zelf de middelen in handen te geven en vertrouwen te creëren. Vertrouwen dat ze zelf hun zaken kunnen afhandelen, dat ze controle houden, dat hun democratie werkt en voor hen zorgt.’

Net als anderhalve eeuw geleden. ‘Technologie móet gestuurd worden in de richting die we willen’, meent Vestager. ‘Dat is de verantwoordelijkheid van elke generatie die geconfronteerd wordt met een industriële revolutie. Toen die zich voltrok in de negentiende eeuw duurde het generaties lang om terug te vechten, om te zorgen dat kinderen niet verminkt raakten in fabrieken, om eerlijke werktijden te krijgen. Dit is een vergelijkbaar moment, waarop we moeten zorgen dat iedereen die meedoet een eerlijk deel krijgt van de welvaart die we creëren, en dat we niet beschadigd worden door de manier waarop technologie werkt. En natuurlijk, ambitieuzer, dat we technologie gebruiken om te zorgen dat de samenleving werkt zoals we willen dat die werkt.’

Met Ursula von der Leyen, voorzitter van de Europese Commissie, 2019 © Frederick Florin AFP / ANP

Ølgod, een dorp van een paar duizend mensen in het dunbevolkte westen van Denemarken, jaren zeventig en tachtig. Een oranje Saab 99, het huis achter de kerk – hier zag Vestager de samenleving waar ze aan refereert. Vestagers ouders waren lutherse predikanten en herders van hun kudde.

‘Het spreekt me aan, zoals je suggereert’, zegt Vestager langzaam, ‘dat ik mijn visie op het algemeen belang en mijn verantwoordelijkheid daarvoor van mijn ouders overnam, in plaats van dat het een religieuze roeping zou zijn. Want het was voor mij en mijn broer regelmatig vervelend. Mijn ouders hadden geen spreekuur, de deur stond altijd open, voor iedereen. Als er iemand dakloos was, of rondzwierf, dan werd die uitgenodigd om bij ons te eten en te slapen. Als de rijken van het dorp een kind kregen, kwamen ze ook. En iedereen werd altijd met dezelfde gastvrijheid behandeld. Dat bewonder ik, en dat is hoe een samenleving zou moeten werken. Ze deden altijd hun best voor andere mensen. Soms gaf dat plezier, maar soms was het ook heel verdrietig. Ze lazen veel literatuur, om te zorgen dat ze iets hadden om te geven.’

Ook iets wat Vestager overgenomen heeft. ‘Ik heb net Klara and the Sun uit, van Kazuo Ishiguro, een ontzettend goed boek. Voor mij werkt literatuur altijd zoveel beter dan een tekstboek, omdat het de deur opent naar levens waar ik anders geen toegang toe heb. Iets anders waarvan ik hoop dat ik het van mijn ouders overgenomen heb, is het vermogen om jezelf niet al te serieus te nemen. Als pastoor heb je een bepaalde rol, maar zij vervulden die altijd zonder zichzelf boven anderen te stellen. Dat is ook een heel Deens ideaal: dat je leiderschap vervult zonder je boven anderen te verheffen.’

Maar geestelijk leiderschap is niet hetzelfde als politiek leiderschap. Politiek gaat om macht krijgen en gebruiken, en Margrethe Vestager heeft daarin in Denemarken een reputatie. Hoe rijmt ze dat met haar visie op de samenleving? ‘Zonder macht ben je niet in staat om dingen te laten gebeuren’, zegt ze. ‘Dat was me heel duidelijk in de moeilijke jaren waarin ik mijn partij overnam. Toen we de verkiezingen wonnen, besefte ik dat de macht die we kregen tijdelijk was. Macht is een gereedschap dat je leent, niet een dat je bezit. Je kunt er maar beter respectvol mee omgaan. Maak niet de fout dat je denkt dat je er de eigenaar van bent. Als je daar je zelfbeeld op bouwt, zal het je te gronde richten als je de macht kwijtraakt.’

H et woord ‘macht’ valt ook regelmatig als ik spreek met Martin Lidegaard, oud-minister van Buitenlandse Zaken en een collega van Vestager in het kabinet van Thorning-Schmidt. Lidegaard is een energieke, joviale man. Ik spreek hem op het buitenterras van een strandhotel op het eiland Funen. Binnen is het partijcongres van Radikale Venstre aan de gang. Het lijkt soms meer een scoutingdag dan een politieke bijeenkomst. Jonge vrijwilligers zoeken met slaapzakken en matjes naar hun logeercontact, er zijn vlaggetjes, naamstickers. Er wordt veel omhelsd, want corona lijkt sinds een week niet meer te bestaan in Denemarken.

‘Margrethe is een power woman, in elke betekenis van het woord. Ze is bekwaam, heeft een enorme energie, en de wil om macht te verkrijgen en gebruiken’, zegt Lidegaard. ‘Dat is voor mij niet iets slechts. Als je macht wil puur om het te hebben is het dat wel, maar bij Margrethe is het verbonden aan een diepe wens om de wereld ten goede te veranderen. Ze is er altijd duidelijk over geweest dat ze invloed wilde om bepaalde doelen te bereiken. We hebben enorme ruzies gehad over de invulling van beleid. Maar ik waardeer het als iemand recht door zee is. Als je in een democratie geen mensen hebt die macht willen en kunnen gebruiken, dan heb je geen goed bestuur. En je komt niet op zo’n plek als je niet bewust toewerkt naar macht.’

‘Maar wat ze goed heeft gezien is dat het makkelijker is om macht uit te oefenen als je zo transparant mogelijk bent’, zegt Lidegaard. ‘Ze was een van de eerste politici die zag hoe je sociale media kunt gebruiken om persoonlijk te zijn maar niet privé. Ze was opener dan anderen over wat voor soort mens ze is, vooral op Twitter: waarom ze invloed wilde en hoe ze het wilde gebruiken. Dat hielp haar.’

Soms hielp die directheid haar ook niet. Berucht is haar reactie toen haar tijdens de austerity-jaren, als minister van Economie, onverschilligheid werd verweten richting Denen die het moeilijk hadden. ‘Het is hoe het is’, zei ze. Toen ik haar naar de austerity-jaren vroeg, leek dat niet haar favoriete onderwerp. ‘We moeten voorzichtig zijn om wat in het verleden onder andere omstandigheden werd gedaan af te meten aan wat nu het juiste is om te doen’, zei ze onder meer.

Op de partijdag is controverse ver weg. Margrethe Vestager arriveert in een zwarte bmw, spreekt met een cameraploeg en beweegt zich vervolgens traag door de gang. Ze maakt praatjes met partijleden, laat selfies maken en omhels mensen. Een oude man in een fleece trui, duidelijk geen partijprominent, schuifelt langs op een rollator en pakt kort haar hand. Ook hij krijgt een warme glimlach. Even later is de verwachting voelbaar als ze het podium op loopt – de partijleider is al geweest, maar hier komt de hoofdact. Mensen staan op, tientallen mobieltjes gaan de lucht in. Ze steekt geroutineerd en krachtig haar betoog af; na afloop een staande ovatie.

Nog drie jaar is Vestager eurocommissaris. Een tweede verlenging kan, maar zou ongebruikelijk zijn. In 2019 was ze serieus in de race voor het voorzitterschap van de Commissie, maar de verschillende Deense opt-outs uit de Europese samenwerking (bijvoorbeeld uit de euro) maken dat een long shot. Hoge posten bij internationale organisaties zijn er niet veel, en terugkeren naar de Deense politiek zal ze waarschijnlijk niet. ‘Hier zal ze afhankelijk zijn van de Sociaal-Democraten, en die zullen haar geen hoge post geven, zoals het premierschap. Nee. Nee. Nee’, zegt parlementair verslaggever Elisabeth Svane. ‘Er is niets voor haar hier.’

Vestager zegt daar niet bang voor te zijn. ‘Ik hoop dat ik honderd word’, vertelde ze me. ‘En in de laatste dertig, vijfentwintig jaar zal ik de dingen heel anders doen dan nu. Daarom kan ik mezelf niet de fout toestaan om te denken dat dit de beste tijd van mijn leven is. Alleen omdat ik op een invloedrijke post zit en dingen kan laten gebeuren.’