IN MAROKKO

IN MAROKKO

RABAT – De arme Brahim, een 22-jarige medicijnenstudent, beschouwt zijn vriendin als een hoer omdat ze met hem naar bed gaat. Ze neuken weliswaar niet maar doen verder alles wat een ongetrouwd meisje in de ogen van Brahim niet zou moeten doen. Daarom wil hij het uitmaken. Hij is erg op haar gesteld. Ik heb haar gezien en kan bevestigen dat Souad een erg leuk meisje is. Maar dat ze de schaamteloosheid heeft om al die dingen met hem te doen, daar kan hij zich maar moeilijk overheen zetten, die arme Brahim. Het is een klein drama.

Voor mij is het niet nieuw dat Marokkanen dit soort gedachten hebben, in de klas heb ik bijna niet anders gehoord, en hier in Marokko hoor ik het tot vervelens toe. 22-jarige jongens als Brahim willen zogezegd maar één ding, ze hebben ook altijd een condoom op zak, maar de meisjes die bereid zijn ze te geven wat ze willen, maken zichzelf metterdaad te schande, sjoema, en met zo’n meisje zouden ze nooit trouwen. Daarvoor zoeken ze dan een «maagdenmeisje», zoals een van mijn leerlingen het ooit uitdrukte. Om mijn Marokkaanse leerlingen recht te doen moet ik erbij zeggen dat ik jongens in de klas heb gehad die er anders over dachten, die er begrip voor hadden dat ook meisjes «hun behoefte kwijt wilden raken», die begrepen dat ook meisjes, en ik citeer weer, «snakken aan seks» en die die meisjes dus geenszins leken te veroordelen. Maar het waren uitzonderingen.

Ik heb Brahim ook gevraagd wáár hij dan met zijn vriendin «seks had», om misverstand te voorkomen formuleer ik het maar zo. Brahim woont nog bij zijn ouders, net als zijn vriendin Souad, dus er moet een plek worden gevonden. Het probleem is eigenlijk hetzelfde als in andere mediterrane landen waar kinderen bij hun ouders blijven wonen totdat ze trouwen. Tussen haakjes: mijn docent Arabisch, die geloof ik 32 is, woont ook nog bij zijn ouders. Hij zei tegen mij dat trouwen en het huis uit gaan niet alleen een kwestie is van de juiste persoon vinden maar ook van geld. Mijn docent verdient niet genoeg om zelf standig te kunnen wonen, dus trouwen kan hij nog niet.

In Italië doet de auto dienst als lustoord. Wie in Italië is geweest of Italiaanse films heeft gezien kent het wel, die kleine Fiatjes op parkeerplaatsen die in het holst van de nacht met beslagen ramen op hun wielen staan te schudden. Als ik me niet vergis is in Frankrijk de garçonnière courant, de vrijgezellenkamer. In Marokko zou ik er het woord rattenhol voor willen gebruiken, een troosteloos hok zonder ramen in een even troosteloos appartementencomplex, vergelijkbaar met een kelderbox in een Bijlmerflat, waar dan een paar van die typisch Marokkaanse banken tegen de muur staan, een bed is er niet, maar Marokkanen slapen sowieso vaak op dat soort banken. Het rattenhol doet verder dienst als plek waar vrienden onder elkaar kunnen zijn en kunnen roken en vooral drinken, bier dat bij een supermarkt wordt gekocht, want om bier in een bar te drinken, daar hebben ze het geld niet voor.

Brahim beschikt ook over zo’n rattenhol, hij huurt dat samen met een vriend voor 35 euro per maand in een wijk grenzend aan de zijne, en daar neemt hij Souad mee naartoe. Ik zou het niet in mijn hoofd halen Souad naar een rattenhol te brengen, maar ik begrijp wel dat nood wetten breekt. Brahim zei trouwens dat Souad het helemaal niet erg vond om in het rattenhol te zijn, het was nog altijd beter dan geen rattenhol te hebben. In Marokko, merk ik vaker, mag weinig, maar tegelijkertijd is overal een oplossing voor, al word je van die oplossingen niet altijd even vrolijk.

Het is doorgaans gezellig met Brahim en we lachen veel, maar tijdens ons gesprek over Souad – wat moest hij nou met haar, wel of niet uitmaken? – zakte de stemming in. Brahim keek sip, en om de een of andere reden irriteerde dat me en ik zei: «Jij denkt eraan het uit te maken, maar denk ook eens aan Souad, wat moet zij nou als jij straks ook nog over haar gaat kletsen? Jullie hebben veel gemeenschappelijke vrienden, zij kan straks niemand meer krijgen, tenminste, niet als iedereen zo denkt als jij. Ik heb meisjes hier nu al een paar keer horen zeggen dat zij geen Marokkaanse man willen, en dat is toch raar voor een Marokkaanse die in Marokko woont. Dat is jouw schuld.»

Brahim begon weer te lachen, maar ik vond dat ik toch te hard tegen hem was geweest.