Grrr

Ingezonden brieven

Geestelijke nomaden

Na lezing van het alleszins ontnuchterende essay over de intellectuelen, «Intellectuelen schaken» van Ger Groot (in De Groene van 25 augustus) vraag ik mij af of welvaart en vrijheid wel substantieel bijdragen aan de beschaving. Aan de fysieke beschaving zeer wel (mensenrechten), maar ook aan de mentale beschaving? Immers, er is een breed onbehagen over de verloedering en vercommercialisering van de maatschappij. Dat de samenleving nogal debiliseert en versoapt, is wellicht ook te wijten aan een al te bescheiden rol van veel (huiskamer)intellectuelen. Een andere belangwekkende maar onvermelde vraag in het essay is waarom veel burgers toch almaar kiezen voor quatsch en pulp. Zelfs delen van de serieuze kwaliteitspers gaan hier in mee. Hoe actueel en verdedigbaar blijft Juvenalis’ adagium panem et circenses? Je zou toch namelijk verwachten dat na alle emancipatie en bevrijding uit de jaren zestig burgers intellectueler en assertiever zouden zijn geworden, maar het tegendeel is eerder waar. Het wemelt van allerhande praatprobleemprogramma’s en de tranen met tuiten rollen over je tv-scherm. Meer verwarring en onzekerheid dan ooit tevoren dus.

Aangaande de verworven mondigheid lijkt thans vooral te gelden dat wie iets zegt belangrijker is dan wat hij zegt. Het ik staat centraal in het denken, niet het denken in ons ik. Vrij naar Descartes: ik denk niet en besta toch! De Vlaamse filosoof prof. dr. Herman De Dijn noemt dit het «kindzijn» in ons, het enkel en alleen erkend willen worden omdat wij er zijn, gelijk kinderen door hun ouders. Als echter slechts de erkenning van de mens telt, dus meer fysiek dan mentaal, dan zijn wij blijkens prof. De Dijn hard op weg naar een infantiele maatschappij van vooral geestelijke nomaden.

Brood en spelen — mogelijk is Juvenalis’ uitroep inzake de homo sapiens evenzo een cerebraal vraagstuk, zoals er ook altijd grote en kleine, dikke en dunne mensen zijn. Een monster(!)verbond tussen arbeiders en intellectuelen, zoals tijdens de meirevolte van Parijs 1968, moest daarom wel mislukken. Aangezien intellectuelen altijd in de minderheid zijn, zal bijgevolg de kwalitatieve smaak en vorming het immer verliezen van de kwantitatieve. Precies daarom behoren intellectuelen juist nu tegengas te geven, wil De Dijns profetie geen werkelijkheid worden.

ADRIAAN SLOOFF, Arnhem
Laatste nagel

Volgens Menno Hurenkamp bestaat de G8 uit de «acht rijkste landen» (in de column «Laatste nagel» in De Groene van 18 augustus). Onzin: als je naar per capita BIP kijkt, zijn de acht rijkste landen Luxemburg, de Verenigde Staten, Bermuda, Zwitserland, Singapore, Hongkong, Monaco en Noorwegen (bron: Wereldbank). De G8 bestaat uit de rijkste industrie-landen, en wel uit zeven ervan.

Het laatste G8-land, Rusland, is allesbehalve rijk: zijn per capita BIP bedraagt zo'n $2740 (ter vergelijking: VS $26.850, Nederland $25.000 (bron: State Department VS en Oeso).

Het heeft mij ongeveer tien minuten tijd gekost om deze informatie op internet te vinden.

JIM BURFIELD, Amsterdam