Rome – Michelangelo is de regisseur van Het laatste oordeel (geschilderd tussen 1535 en 1541), het scenario is van Dante Alighieri (geschreven tussen 1307 en 1321). Michelangelo volgt Dante’s geniale visioen van Hel, Vagevuur en Paradijs letterlijk in de Sixtijnse Kapel. In de tweede helft van de vijftiende eeuw verscheen de eerste versie in de Dom van Orvieto, de fresco’s van de Toscaan Luca Signorelli, die zijn Giudizio Universale schilderde tussen 1447 en 1499. In 1535 kreeg Michelangelo de opdracht voor de Sixtijnse Kapel, de rest is geschiedenis. Het belangrijkste geschrift uit de Italiaanse taal en de belangrijkste beeldende kunstenaar ontmoetten elkaar in de Sixtijnse Kapel, het ongeëvenaarde hoogtepunt van menselijk kunnen op alle gebied.

Maar omdat het blijkbaar toch te saai is om dingen die perfect zijn met rust te laten, ontstond vorige maand een storm in een glas water. De aanleiding was de viering van de ‘Dantedì’, de Dag van Dante, die Italië vanaf dit jaar officieel heeft vastgesteld op 25 maart. Op die dag ergens in 13-zoveel vertrekt Dante voor zijn reis naar het hiernamaals, beginnend met de onsterfelijke zinnen: Op ’t midden van ons levenspad gekomen/ kwam ik bij zinnen in een donker woud/ want ik had niet de rechte weg genomen. Het begin van Dante’s reis is belangrijker dan zijn waarschijnlijke sterfdag op 14 september 1321, vond Italië, en daarom dus deze datum, ter ere van de zeven eeuwen Dante.

Een commentator van de Duitse krant Frankfurter Rundschau vond dat het juiste moment om eens een flinke steen in de Italiaanse vijver te gooien. Dante zou zijn geniale visioen van het hiernamaals helemaal niet zelf hebben bedacht, maar het hebben gekopieerd van een Arabisch gedicht. En ook was Dante minder goed dan Shakespeare, vond deze Arno Widmann van de Frankfurtse krant, omdat Shakespeare volgens het show, don’t tell-principe schrijft, zonder oordeel, terwijl Dante gaat zitten op de troon van God. Shakespeare was weliswaar Engelsman, protestants en leefde ruim twee eeuwen later, maar toch. Het lukte de Duitser om Italië behoorlijk kwaad te krijgen.

En ook het tot nog toe onbekende Belgische uitgeverijtje Blossom Books wist zich Italië’s irritatie op de hals te halen. Uit een bewerkte versie van Dante’s Hel was de naam van de profeet Mohammed verwijderd omdat dit ‘onnodig kwetsend’ zou zijn. ‘Laten wij niet over hen spreken, maar ze zwijgend laten passeren’, citeerde de Italiaanse minister van Cultuur Dario Franceschini frase 51 uit Canto III van de Hel.