Italië zet vluchtelingen op de Europese agenda

Het ziet er niet naar uit dat het Frankrijk en Duitsland lukt om het migratiethema tijdens de Europese Raad van 24 en 25 juni in Brussel onder het tapijt te vegen. Merkel en Macron hadden dat geprobeerd, omdat er verkiezingen in aantocht zijn. Duitsland kiest op 26 september een nieuwe bondskanselier, en alhoewel Angela Merkel zelf niet herkiesbaar is, vreest zij het migratie-/vluchtelingenthema als campagnevehikel voor het rechtse AfD. Frankrijk kiest in het voorjaar van 2022 een nieuwe president en Emmanuel Macron hoopt op een tweede termijn. Ook hij had geen zin in de Italiaanse oproep om op 24 en 25 juni bovenal de netelige migratie-kwestie opnieuw te bespreken. ‘Daar gaan we nu zeker niet uitkomen in Europees verband’, had Macron haastig gezegd.

Italië heeft daar heel andere ideeën over, want het land ziet het aantal vluchtelingenbootjes dat de oversteek waagt van Libië naar Sicilië groeien. In de eerste vier maanden van 2021 staken ongeveer twintigduizend vluchtelingen de zee over, begin mei was er de piek van tweeduizend migranten die in één etmaal naar Lampedusa kwamen, en de lange zomer moet nog beginnen. Twee ngo-schepen, toevallig een Franse (de Ocean Viking) en een Duitse (de Sea-Watch 4), zijn de afgelopen dagen opnieuw door de Italiaanse autoriteiten ter inspectie voor anker gelegd. De officiële reden is dat beide schepen gezien hun capaciteit te veel migranten aan boord zouden hebben geladen. De officieuze reden is dat Italië helemaal klaar is met buitenlandse ngo-schepen die vluchtelingen uit de Middellandse Zee redden en naar Italië brengen.

Om duidelijk te maken dat het Italië ernst is, werd de Libische overgangspremier Abdel Hamid Dbeibah op maandag 31 mei met zijn ‘hele regering’ van zeven ministers naar Rome gevlogen. Zogenaamd omdat vele Italiaanse bedrijven willen investeren in de wederopbouw van het na tien jaar burgeroorlog totaal ontwrichte Libië. Maar het echte gesprek vond plaats met de Italiaanse premier Draghi. ‘Libië en Italië zijn het erover eens dat de humanitaire migratiecrisis vanuit de Sahel de absolute prioriteit heeft en boven aan de Europese politieke agenda moet staan’, meldde de Italiaanse regeringsleider. ‘Ik zal er persoonlijk op toezien dat ze op 24 en 25 juni in al haar interne en externe politieke dimensies besproken gaat worden.’

Het aantal in 2021 getelde doden en vermisten op de Middellandse Zee volgens het Missing Migrants Project (IOM): 811