Ja zeggen, nee doen

New York – De nieuwsjournalistiek bericht vooral over wat een uur geleden gebeurd is, maar nauwelijks over wat elke dag gebeurt.

Vermoedelijk nergens ter wereld is dit zo evident als in de hypernerveuze nieuws­cyclus van de Verenigde Staten, waar de zoveelste dodelijke schietpartij of de laatste verbale wind van Mitt Romney steevast voorrang krijgt boven bijvoorbeeld de almaar toenemende uitstoot van co2. Alleen een heus nieuwsfeit kan dit doorbreken. De non-profit Union of Concerned Scientists kreeg dit afgelopen week voor elkaar door een studie te publiceren waaruit blijkt dat veel grote Amerikaanse bedrijven in woord duurzaamheid belijden, maar zich daar in werkelijkheid niet naar gedragen.

Bij sommige olie- en ­elektriciteitsbedrijven, waaronder Murphy Oil en Valero Energy, was de discrepantie in gedrag en motto nogal opzichtig: zij verzetten zich ondanks hun pro-milieu mission statements ondubbelzinnig tegen elke nieuwe regulering die de uitstoot van co2 beoogt terug te brengen. ExxonMobil laat zich in zijn corporate pr positief uit over milieu­beschermende maatregelen, maar geeft tien keer zo veel geld aan de verkiezingscampagnes van politici die tegen stengere regulering van co2-uitstoot zijn dan aan politici die daarvoor zijn. Een andere oliegigant, ConocoPhillips, pocht op zijn website dat het ‘onderschrijft dat menselijke activiteit (…) bijdraagt aan toegenomen concentratie van broeikasgassen’. Tevens biedt het bedrijf financiële steun aan milieuclubs. Maar tegelijkertijd bestookt ConocoPhillips de Amerikaanse milieuwaakhond epa met referaten die suggereren dat er een ‘hoge mate van onzekerheid’ bestaat over de negatieve gevolgen van klimaatverandering voor de volksgezondheid. Daarnaast is het een betalend lid van organisaties als het American Petroleum Institute, de National Association of Manufacturers en de Amerikaanse Kamer van Koophandel, clubs die zich verzetten tegen acties die klimaatverandering moeten tegengaan.

Een positieve vermelding was er voor Nike, die er in Naomi Kleins boek No Logo (1999) nog zo van langs kreeg. Zo stapte Nike uit de Kamer van Koophandel uit protest tegen haar verzet tegen klimaatbeleid en geeft het drie keer zo veel geld aan politici die klimaatactie voorstaan dan aan politici die daartegen zijn.