Commentaar

Jebus

In een van de beste afleveringen van The Simpsons, toch al zo’n beetje de beste tv-serie van de laatste twintig jaar, wordt de aartsluie, bier drinkende, atheïstische vader Homer er ingeluisd om als missionaris naar een minuscuul eilandje te gaan. Hij probeert nog kalm te protesteren – ‘But I’m not a missionary! I don’t even believe in Jebus’ – maar het vliegtuig stijgt op en in blinde paniek ziet hij het vliegveld kleiner en kleiner worden. Hij drukt zijn gezicht tegen het raampje en schreeuwt: ‘Save me Jebus!’
Wat natuurlijk he-le-maal niet grappig is. Tenminste volgens de Evangelische Omroep, die deze week bekendmaakte te stoppen met de productie van Loopt een man over het water. Het concept van dat programma zou zijn om verschillende cabaretiers uit te nodigen een voorstelling te maken over Jezus. De makers van het programma hoopten op een komische manier ‘open en eerlijk het gesprek over Jezus aan te gaan’.
EO-directeur Arjen Lock blies het af, toen een onbekend aantal leden hun zorgen uitsprak over de tv-show. En dat is uiteraard hun goed recht; je bent niet voor niets de EO, dus om jezelf aan een programma vol Godgrebben te verplichten is een soort dubbelzinnig masochisme.
Toch lijkt dit niet op zichzelf te staan. Allereerst komt de afzegging een week nadat het CBS een rapport presenteerde over ‘Religie aan het begin van de 21ste eeuw’, waaruit blijkt dat het kerkbezoek de afgelopen tien jaar in elke leeftijdscategorie is afgenomen. Hoe hoger de opleiding, hoe lager het kerkbezoek. Ook het aantal moslims dat maandelijks naar de moskee gaat is van 47 naar 35 procent gedaald. Tegelijk is het aantal gelovigen amper afgenomen. Die discrepantie komt, zo meent het CBS, doordat mensen hun geloof steeds persoonlijker gaan invullen. Daarnaast is het de zoveelste keer in korte tijd dat de EO aan de rem trekt. Arie Boomsma – met 40 dagen zonder seks een doordacht antwoord op Spuiten & slikken van BNN – werd geschorst vanwege quasi-sexy foto’s in Linda’s L’Homo, presentator Manuel Vanderbos mocht niet naar de Gay Pride en coryfee Andries Knevel zei niet meer in het Scheppingsverhaal te geloven, waardoor er omroepbreed paniek uitbrak.
Wat is er aan de hand? In een periode waarin de Nederlander een individuelere band met God nastreeft, gaat de EO terug naar het Boek en Zijn regels, ook al gaan die totaal tegen de tijdgeest in. Is het een nieuw soort missiedrang, of willen ze een houvast zijn voor dat laatste bastion kerkgangers, en zien ze de nieuwe gelovigen liever over het hoofd? In beide gevallen doet de omroep precies niets aan wat er ontbreekt op de publieke omroep: een open en eerlijk gesprek voeren over Jebus en alles wat daarmee te maken heeft.