Jorritsma laat zich haar speeltjes niet afpakken

Opportunisme, dat verwijt kreeg de ANWB maandag tijdens het HSL-debat van minister Jorritsma. In nog niet zo lang vervlogen tijden trokken VVD en autolobby altijd gezamenlijk op, maar niets is meer zoals het was sinds Paars. De ANWB had het gewaagd om, samen met andere maatschappelijke organisaties als het Wereld Natuur Fonds, Natuurmonumenten en de tuindersorganisatie LTO, de aanvankelijke voorkeur voor een HSL-tracé over bestaand spoor in te ruilen voor de ‘Bos-variant’ langs de snelwegen A4 en A13.

Voor die variant immers gloorde een kamermeerderheid. Opportunisme, brieste Jorritsma, want die switch ‘heeft niets met inhoudelijke argumenten te maken, behalve dat je tegen het tracé door het Groene Hart bent’. Alsof dat niet inhoudelijk genoeg is. Want ontdaan van alle gekissebis over een paar minuten meer of minder en wel of geen stop in Den Haag, gaat de HSL-discussie over de aantasting van het Groene Hart. Hoe je het ook wendt of keert, het voorkeurstracé van het kabinet snijdt, ook mèt tunnel, door het Groene Hart en de spoorlijn zal als een nieuwe grens gaan werken. Na de randen van de nacht zijn nu blijkbaar de randen van het Groene Hart aan de beurt.
De twee alternatieve tracés sparen het Groene Hart. De maatschappelijke organisaties en een kamermeerderheid van CDA, GroenLinks, PvdA en D66 hebben elkaar gevonden in het verzet tegen het afkalven van de open ruimte in de randstad. Ze kiezen nu gezamenlijk voor de Bos-variant. De manier waarop die coalitie tot stand kwam was weinig verheffend, maar het HSL-debat gaat nu wel weer om dat ene principiële punt. Fijn voor toeschouwers die door alle varianten de portee van de discussie waren kwijtgeraakt.
Jorritsma heeft nu met het door haar zo gewenste Groene-Harttracé het nakijken. Wie vroeger een modelspoortrein had, moet zich haar pijn kunnen voorstellen. Je hebt nieuwe rails gekregen, een glimmende trein en een dure tunnel en dan grissen je vriendjes je alles uit handen, meppen elkaar met wissels om de oren en slaan je droomlijn aan diggelen. De grote vraag is wat Jorritsma gaat doen: eist ze haar lijntje terug of legt ze zich erbij neer? Dat laatste lijkt onwaarschijnlijk; het kabinet heeft zich vereenzelvigd met het Groene-Harttracé en het zou binnen een week de tweede nederlaag van de minister van Verkeer zijn. De nachtvluchten op Beek zijn haar immers ook al ontnomen door de PvdA- en D66-fracties.
Pikant is de positie van minister De Boer. De Boer heeft zich altijd opgeworpen als beschermer van het Groene Hart en was tot nog niet zo lang geleden voorstander van de Bos-variant. Ze zwichtte eerder dit jaar onder kabinetsdruk en liet zich het Groene-Harttracé door de strot duwen, met de tunnel als glijmiddel. In de Kamer bekritiseerde ze nu fel haar eigen oude voorkeur. Dat vermocht echter geen indruk te maken. 'Wat een gezeik’, siste ze tegen Jorritsma toen het debat geschorst werd maar de microfoon nog open stond, zo onthulde Nova. Jorritsma zei iets terug. Wàt, dat konden we niet meer verstaan, maar we kunnen het wel raden: 'Opportunist.’