Julianleaks

Het imago van Wikileaks en zijn voorman Julian Assange heeft opnieuw een knauw gekregen. De vertegenwoordiger van Wikileaks in Rusland blijkt een doorgewinterde antisemiet en een vriend van de Wit-Russische dictator Loekasjenko te zijn. Israel Shamir, ook bekend onder de auteursnamen Izrail Schmerler, Jöran Jermas en Adam Ermash, is een van oorsprong Russische jood die zich heeft bekeerd tot het Russisch-Orthodoxe geloof en nu in Zweden woont. Hij is Holocaust-ontkenner en auteur van een boek dat de actualiteit van de Protocollen van de Wijzen van Zion aanprijst.

De contactpersoon van Wikileaks in Scandinavië is Shamirs zoon, Johannes Wahlström, die ook al niet van onbesproken journalistiek gedrag is. Hij schreef in 2005 een artikel in het linkse blad Ordfront waarin hij beweerde dat de Zweedse media werden gemanipuleerd door ‘joodse belangen’ en door de Israëlische regering. Het artikel werd ijlings ingetrokken toen de Zweedse journalisten op wier uitspraken Wahlström zich beriep hem ervan beschuldigden dat hij hun woorden had verdraaid. Het artikel voldeed alvast niet aan de journalistieke criteria die Julian Assange zelf propageert en die hij heeft samengevat onder de bespottelijke noemer ‘wetenschappelijke journalistiek’.

Shamir is ervan overtuigd dat Wikileaks wordt belaagd door ‘machtige joodse belangen’ en door de Israëlische geheime diensten en hun handlangers. In een artikel in het webzine Counterpunch stelde hij dat de Zweedse verkrachtingsaanklachten tegen Assange een opzetje van de CIA zijn. De relatie met Shamir, die door Assange en Wikileaks afwisselend bevestigd en ontkend wordt, werpt een schril licht op het interview dat Assange onlangs gaf aan hoofdredacteur Ian Hislop van het gerespecteerde Britse satirische blad Private Eye. Assange beweerde daarin dat hij het slachtoffer was van een samenzwering van joodse journalisten, om die uitspraak vervolgens terug te nemen: ‘Vergeet die joodse verwijzing maar.’

Assange heeft het recht om zijn woorden in te slikken, maar misschien moeten we zijn gedachte toch even vasthouden. Een besloten, deels anonieme organisatie als Wikileaks die naar eigen inzicht diplomatieke geheimen bewaart dan wel verbreekt, werkt als een magneet op verdoolde zielen die de wereldpolitiek als één grote samenzwering beschouwen. Het conspiratieve wereldbeeld wordt er op zijn zachtst gezegd door gevoed, zeker als idioten als Shamir en zijn zoon een sleutelrol in de organisatie vervullen. Van daar is het nog maar één stap naar de Protocollen of een hedendaags versie ervan.

Shamirs vriendschap met Loekasjenko is extra pijnlijk voor de Wikileaks-organisatie aangezien de man beschikt over het volledige pakket van 250.000 Amerikaanse geheime diplomatieke documenten en ambtsberichten met de onthulling waarvan Wikileaks de afgelopen maanden furore maakte. Shamir bepaalt niet alleen welke documenten naar welke Russische media worden gelekt, hij is ook in de positie om namen van agenten en andere gevoelige gegevens te lekken naar Loekasjenkos geheime dienst. Volgens de Britse organisatie Index on Censorship, die wereldwijd inbreuken op de vrijheid van meningsuiting registreert, is er alle reden tot zorg: nadat Shamir bezoeken aflegde bij hoge ambtenaren van Loekasjenko dreigden de Wit-Russische staatsmedia met ‘onthullingen’ te komen over de oppositie tegen hun president. Verre van de zittende macht aan te tasten - de verklaarde doelstelling van Wikileaks - zou Shamir deze in Wit-Rusland juist ondersteunen. En niet alleen daar. Volgens berichten in de spaarzame onafhankelijke kranten in Rusland, waaronder de Novaya Gazeta, heeft Shamir ‘gelekte’ documenten verzonnen waaruit moest blijken dat het Westen op slinkse wijze één van zijn helden, de Iraanse president Achmedinejad, in een kwaad daglicht stelt.

Deze onthullingen aangaande Wikileaks zijn bepaald belangrijker dan de beschuldiging van voormalig Wikileaks-medewerker Daniel Domscheit-Berg dat Julian Assange ooit heeft getracht zijn kat te wurgen. Verslaggeefster Yulia Latynina van Novaya Gazeta wierp de veel wezenlijker vraag op waarom ‘van alle competente journalisten die sympathiek tegenover Wikileaks staan uitgerekend Wahlström and Shamir zijn aangewezen als beheerders van het grootste inlichtingenlek uit de geschiedenis?’ Waarom noemde Assange in een naar Index on Censorship uitgelekte email Shamir, na kennisneming van het antisemitische gebeuzel op diens website, een ‘bevlogen en geëngageerd’ auteur? Het lijkt er op dat Julian Assange zelf de weelde van het reusachtige inlichtingenlek niet kan dragen.

Uiteindelijk zijn Assange en zijn club niet meer dan tussenpersonen. De ware ‘held’ in het verhaal van Wikileaks is de jonge Amerikaanse militair die de geheime documenten naar buiten bracht, korporaal Bradley Manning, die nu zucht in een isoleercel terwijl de Amerikaanse autoriteiten trachten hem te breken. Naar zeggen van zijn advocaat wordt hij sinds kort zelfs gedwongen naakt te slapen. De redacties van The Guardian, The New York Times en andere kranten die de documenten openbaar maakten, hebben gezworen dat zij Julian Assange met hand en tand zouden verdedigen als hij voor een Amerikaanse rechter moet verschijnen. Het zou hen - om maar te zwijgen van Assange zelf - sieren als zij hetzelfde zouden doen voor Manning.