Koorts

Er doen in Den Haag allerlei scenario’s de ronde over (on)mogelijke akkoorden. Is de politieke situatie hopeloos?

Schrijven over politiek en koorts, zou dat samen gaan? ’s Morgens denk ik nog van wel, maar gedurende de dag holt de temperatuur omhoog en de gedachten in mijn hoofd hollen mee. Alle kanten op.

Net als ik meen een lijn te pakken te hebben, schiet er ineens een raar beeld voor mijn ogen. Een soort dansende Shiva, maar dan met het gezicht van minister-president Mark Rutte en met maar liefst zes handen. Dat zijn natuurlijk die uitgestoken handen van het kabinet om draagvlak te vinden bij de oppositie en in de samenleving voor hun ingrijpende bezuinigings- en hervormingsplannen. Dat één paar van die extra handen van pvda’er Diederik Samsom is, de leider van de coalitiegenoot van vvd’er Rutte, snap ik. Maar het derde paar?

Ik probeer mijn hoofd weer wat in het gareel te krijgen. Misschien moet ik schrijven over alle scenario’s die in politiek Den Haag de ronde doen. Gaat het kabinet op de vele terreinen waarop het zoekt naar een meerderheid in de Eerste Kamer deelakkoorden sluiten? Of wordt het één groot akkoord? En met wie dan?

Er zijn geen homoseksuele huizen. Die woorden schieten me ineens te binnen. Het komt niet door de koorts. Iemand van d66 nam ze in de mond op de vraag of de partners van het kabinet op het woondossier – behalve d66 zijn dat de ChristenUnie en de sgp – ook op andere onderwerpen de regeringspartijen zouden willen steunen. Het was zijn manier om duidelijk te maken dat één groot akkoord met dit groepje niet voor de hand ligt. Ik probeer daarop door te denken, maar die niet bestaande homoseksuele huizen zijn het enige dat steeds terugkeert in mijn hoofd.

Ik dwing me me te concentreren op de Eerste Kamer. Wat is er de afgelopen dagen allemaal over gezegd? Italiaanse toestanden, de senaat holt zijn eigen bestaansrecht uit, de Eerste Kamer is een hindermacht geworden, daar wordt nieuw staatsrecht geschreven.

Het is een mooi onderwerp voor een beschouwing, zeker voor De Groene Amsterdammer, maar ik kom niet verder dan mensen met allemaal petten op. Ze staan te roken bij de ingang van de Eerste Kamer, zoals ze wel vaker doen. Een van hen bezwijkt bijna onder de lading petten op zijn hoofd. Zijn gezicht ­verdwijnt eronder. Alleen omdat het er zo veel zijn, weet ik dat het vvd-senator Loek ­Hermans is.

cda-collega Eelco Brinkman wil juist naar binnen lopen, maar weet niet goed meer welke pet hij in de senaat moet ophouden of juist moet afzetten. Bouwend Nederland heeft geen duur betaalde lobbyist nodig, schiet het door me heen. Die heeft er een die er nog geld op toe krijgt ook.

Het cda. De christen-democraten zijn de enigen die dit kabinet in de senaat in één keer aan een meerderheid kunnen helpen. Misschien moet ik toch terug naar die invalshoek. Zouden zij één groot akkoord willen sluiten? Willen ze daarvoor dan ook ministersposten? Of zou het nog te vroeg zijn nu de partij zich probeert te heroriënteren na het verkiezingsdebacle van afgelopen najaar? Ze winnen er niks mee, denk ik, ze zullen niet beloond worden voor het nemen van hun verantwoordelijkheid. Eigen belang? Natuurlijk, de kiezer wordt ingeprent dat hij in deze moeilijke tijden verder moet kijken dan zijn eigen belang, maar politieke partijen zijn daar niet vies van.

Misschien zijn de plannen van pvda-minister Ronald Plasterk voor het verkleinen van het aantal provincies en gemeenten een beter onderwerp. Wat zijn ook alweer zijn beweegredenen? Maar voordat ik ze in mijn hoofd op een rijtje heb gezet, zit daar iemand die zegt: de Europese Unie werkt niet efficiënt met zoveel landen, dat moeten er minder worden. Hij voegt er nog aan toe dat de grenzen van al die landen in het verleden toch maar zijn getrokken door ruziënde bisschoppen en graven. Dat heeft hij gejat van Plasterk, denk ik nog, maar ik voel dat ook dit niks wordt.

Uitleggen dat nieuwe verkiezingen geen zin hebben, misschien heeft de lezer daar wat aan. Hoeveel partijen zal een volgende regering nodig hebben om zowel in de Tweede als Eerste Kamer een meerderheid te krijgen? Zes misschien? Dan wordt de ministerraad een Poolse Landdag, met persconferenties van de minister-president ver na middernacht. Arme journalisten. En hoe moet dat dan als in 2015 een nieuwe Eerste Kamer aantreedt en toch zeker een deel van die regeringspartijen is afgestraft door de kiezer?

Ligt het aan de koorts of is de politieke situatie echt hopeloos? Ineens zit ik in de Nieuwe Kerk. De koning zegt de woorden ‘Zo waarlijk helpe mij God almachtig’, maar de banken waar de politici moeten zitten zijn leeg. Vooraan zit wel Joop van den Ende van het inhuldigingscomité. Het koningshuis als één groot theater. De hossende jeugd op de Dam en de andere straten en pleinen van Nederland heeft niks in de gaten. De jongeren beleven een Dionysosmomentje waarbij Project X in Haren verbleekt. Dat de orde al op zijn kop staat, deert hen niet.

Maar waar zijn de politici? Oud-d66-­minister Hans Wijers, voorzitter van het inhuldigingscomité, fluistert dat Rutte gisteren zijn ontslag heeft ingediend. ‘Op de laatste dag voor haar abdicatie’, voegt hij er verontwaardigd aan toe. De koningin was volgens hem woedend. De dag van de begrafenis van Claus had de politiek ook al besmeurd. Dat ze niet even konden wachten in Den Haag! Dit pikte ze geen tweede keer. ‘Ze heeft iedereen ver­boden te komen.’

Ik wil nog tegensputteren dat de koningin dat helemaal niet kan beslissen, maar als ik naar haar kijk, denk ik: één keer in haar leven wilde ze haar macht zichtbaar maken.

Nee, politiek en koorts gaan niet samen.