Lachen met Boris Johnson

Londen – Ruim tien jaar geleden stond Boris Johnson, net burgemeester van Londen geworden, in de lift van het stadhuis. Tegenover hem stond een medewerkster van de afdeling huisvesting. Er hing een ongemakkelijke stilte totdat Johnson zachtjes begon te zingen. ‘Underground, overground, Wombling free’, klonk het. ‘The Wombles of Wimbledon Common are we.’ Het waren de eerste regels van een kinderliedje over behaarde wezens die in een Londens park afgedankte spullen oprapen en een tweede leven geven. De ambtenaar moest hartelijk lachen en het ijs was gebroken.

Het voorval doet denken aan de eerste topontmoetingen van de Britse premier in Berlijn en Parijs. Hij wist een voorzichtige glimlach op het gezicht van Angela Merkel te krijgen door haar befaamde ‘wir schaffen das’ te gebruiken in verband met Brexit en trapte lol met Emmanuel Macron over een poef in het Élysée. Wat baldadig zette Johnson heel even zijn voet erop. De camera’s klikten en een rel was geboren. Remainers waren in alle staten. ‘Leren ze geen manieren op Eton?’ vroeg de een zich af. ‘Dit is Johnsons manier van twee vingers opsteken naar de EU’, foeterde een ander.

Het toont aan hoezeer Johnson de meningen verdeelt. Vast staat dat hij hyperactief te werk is gegaan. In eigen land staat hij op het punt om een streep te zetten door de omstreden hogesnelheidslijn, Europa’s grootste infrastructuurproject, zodat er geld vrijkomt voor zorg en onderwijs. Het zou een populaire maatregel zijn, net als het uitdelen van zwaardere straffen aan criminelen. Aan Donald Trump, met wie hij vaak aan de telefoon hangt, heeft hij alvast laten weten dat de gratis gezondheidszorg niet in de verkoop gaat bij een Brits-Amerikaans vrijhandelsakkoord.

Zijn benadering tot de Europese Unie kan in een prachtig Engels woord worden samengevat: ‘swashbuckling’. Met zijn bravade gedraagt hij zich als een combinatie van Robin Hood, Indiana Jones en Han Solo. Zo heeft Johnson Brussel gewaarschuwd dat het Verenigd Koninkrijk de overeengekomen scheidingsrekening niet gaat voldoen bij een No Deal. Hij rekent erop dat de Europeanen de Britten uiteindelijk even hard nodig zullen hebben als andersom, zeker nu enkele lidstaten te maken krijgen met economische en politieke tegenwind.

Vanaf de zijlijn, onderling ruziënd, vrezen remainers een No Deal, en tekorten in alles. Nog even en de Britten moeten op zoek gaan naar afdankertjes, net zoals The Wombles of Wimbledon Common.