Laos komt eindelijk tot leven

Vientiane – Veertig jaar nadat de VS het land tijdens de Vietnamoorlog hadden bedekt met een verstikkend bommentapijt komt de arme Communistische Volksrepubliek Laos tot leven.

In Vientiane, tot voor kort ’s werelds meest landerige hoofdstad, verrijzen overal in en rond het Frans-koloniale centrum nieuwe gebouwen. Een Vietnamees ziekenhuis, Australische en Amerikaanse scholen, Thaise hotels, Chinese winkels.

Voorlopig hoogtepunt is shopping mall annex bioscoopcomplex Vientiane Center. De trots van de tweehonderdduizend stedelingen. Ze hoeven voor westerse producten en een luxe dagje-uit niet meer naar Thailand. ‘De Thai kijken op ons neer’, zeggen twintigers die elkaar in het hartje van de oude stad ontmoeten op de nieuwe boulevard langs de Mekong-grensrivier. ‘Vooral op vrouwen’, zegt de Engels studerende Vanh. ‘Ze lachen om onze traditionele zijden jurken.’

‘De mall is een nieuw begin voor Laos’, zegt IT-student Humlae. Op de boulevard wapperen fier grote rode vlaggen met hamer en sikkel. De volksrevolutionaire eenheidspartij zit met de unanieme verkiezing van premier en president weer stevig in het zadel. Maar de jeugd droomt van de nieuwste smartphones en merkkleding. En van reizen naar Amerika – de voormalige aartsvijand, verantwoordelijk voor nog steeds veel onbruikbare landbouwgrond door onontplofte bommen. Humlae: ‘Vorige week nog moest het hele dorp van mijn familie evacueren.’

Laos is lang onderontwikkeld geweest, armoedig en – zeeloos ingesloten door vijf buurlanden – in zichzelf gekeerd. Contact met Thailand is lastig zonder rivierbruggen. Hulporganisaties zijn mondjesmaat welkom. Pas toen de VS in 2004 de handelsboycot beëindigden, accepteerde het regime westerse toenadering. De eerste toeristen zorgden voor geld voor riolering en een bescheiden landelijk wegennet. Inwoners van Vientiane mochten bedrijfjes beginnen en profiteerden mee. Toerisme-student Chanh: ‘Ik betaal mijn studie door te helpen in mijn tante’s restaurant. Ook goed voor mijn Engels.’

Nu komt het geld van alle kanten. Regiolanden investeren fors, want Vientiane ligt opeens in het centrum van de nieuwe Zuidoost-Aziatische economische unie. China kan niet om Laos heen voor de gewenste snelle spoorverbinding met Singapore. Thailand snakt naar elektriciteit opgewekt via dammen in het hoger gelegen Laos. Ook de toeristenindustrie klopt op de deur. Nu nog zijn vanuit toeristen-hub Bangkok op Vientiane alleen vluchten van dure nationale airlines toegestaan. Maar vanaf augustus zijn prijsvechters welkom. Dan opent ook het westerse Crown Plaza Hotel, een concurrent voor het Oostblok-achtige Lao Plaza. Chanh: ‘Ik kijk elke dag hoe ver ze met de bouw zijn, zo trots ben ik!’