Menno Hurenkamp

Lelijk

De populaire website Geenstijl, groot in plat, krijgt geregeld kritiek in de reguliere media. Het gaat dan veelal om beschuldigingen van manipulatie van de feiten of aanzetten tot vreemdelingenhaat. Geenstijl zelf en de vele meediscussiërende websitebezoekers wrijven in hun handen wanneer fatsoenlijke mensen op hen mopperen. Meestal blijft van de beschuldigingen weinig over en aandacht is aandacht. Meer dan een uitvalsbasis van rancuneuze Wilders-stemmers is de site een ‘Propria Cures voor eerstejaars hbo’ers’ – omschrijving opgetekend uit de mond van een redacteur van Propria Cures. Kortom, reuze leerzaam. Recent viel er commentaar te volgen op de verkiezing van Miss Nederland. Los van de voorspelbare seksistische grappen over de schoonheidskoninginnen stond er een opvallende opmerking tussen van deelnemer ‘critical distance’: ‘nou nou, ze studeren wel allemaal’. Het is niet zomaar na te gaan of dat helemaal klopt, maar het lijkt er wel op dat de meeste van de meisjes hoger onderwijs genieten. Dát is natuurlijk niet de bedoeling, hoor je ‘critical distance’ denken: mooie meisjes moeten dóm zijn.

Waarom eigenlijk? Vermoedelijk omdat het anders oneerlijk is. Wie mooi is, krijgt aandacht en wie slim is krijgt aandacht. Wie mooi én slim is, heeft dus een flinke voorsprong op de rest. Vergelijkend onderzoek laat inderdaad zien dat mooie mensen iets meer verdienen dan de rest – en dat onopvallende mensen weer minder verdienen. Radicale gelijkheidsdenkers willen daar nog wel eens de conclusie uit trekken dat mooie mensen eigenlijk extra belasting moeten betalen. Immers, als we de intellectuele aanleg om veel geld te verdienen belasten, waarom dan niet ook de fysieke aanleg? Met alle moderne mogelijkheden om knap te worden – borsten en billen en lippen liften, haar en vet verplaatsen – is er eigenlijk reden te meer om de knapperds wat extra te laten betalen. Want door hun schoonheid als ‘multiplier’ in te zetten vergroten de rijkaards andermaal hun niet zelf verdiende voorsprong op de gemiddeld genomen armere lelijkerds.

Het zou toch merkwaardig zijn. De mensen die het ver schoppen, zijn overwegend helemaal niet mooi. Haal even de regering, de ABN Amro-directie, het Nederlands elftal en de _Volkskrant-_top-200 van invloedrijke mensen voor de geest: talentvolle mensen, maar ‘knap’ is er eigenlijk nagenoeg geen. Sterker, toen Wouter Bos nog een ‘lekker ding’ was, werd dat hoofdzakelijk tégen hem gebruikt. Van alle ‘Missen’ die ooit een verkiezing winnen, weten zich maar een paar te handhaven in het showbizz- en modellenwereldje – de enige plek waar ze hun toevallig gekregen talent kunnen uitmelken. De rest wacht vermoedelijk een niet opvallend goed verdienend bestaan in – zeg – de schoonheidsindustrie, omdat ze niet over andere vereisten beschikken (doorzettingsvermogen, sociale intelligentie). Ook maakt het belasten van schoonheid de lelijkerds wel heel lelijk: ‘Jij bent kaal, je zult wel moeite hebben met een hypotheek. Hier heb je wat geld van dat topmodel.’

Bovendien word je er helemaal niet beter van als je jezelf mooier maakt. Lichaamsverbouwingen als borstvergrotingen zijn een voorspeller voor een lager inkomen. Daarom gaat ook de ‘beperkt houdbaar’-discussie over excessieve plastische chirurgie aan een groot deel van de vrouwen voorbij. Die laten zich hooguit een beetje gek maken door de schoonheidsindustrie en woekeren met hun andere gaven. Lelijkerds hebben gemiddeld genomen altijd pech, niks aan te doen. Ofwel ze verdienen minder, ofwel hun looser-_achtigheid wordt onderstreept door een financiële tegemoetkoming. Maar omdat ze probleemloos bankdirecteur of sportman kunnen worden, valt hun individuele schade in het eerste geval best mee. _Cheer up, ‘critical distance’.