Film

Liefde in neonlicht

Film: ‹One from the Heart› van Francis Ford Coppola op dvd

«Wat is het met Amerika? Ik zal je vertellen: het probleem is deze lichten. Alles is namaakrotzooi. Niets is echt.» Dat zegt Hank, een mecanicien met liefdesverdriet. Hij heeft gelijk. Zijn wereld, de film One from the Heart, is een kunstmatig sprookje dat vorm krijgt door een camera die soepel glijdt in de richting van Las Vegas, vanuit de Nevadawoestijn, waar de duinen eigenlijk de borsten zijn van een naakte vrouw, naar boven, tegen de achtergrond van een groot advertentiebord, en erdoorheen, de stad in, de droom binnendringend.

Achteraf beschouwd is deze film, geregisseerd door Francis Ford Coppola, een sleutelwerk van de jachtige jaren tachtig. Dat was het tijdperk van de verleiding van geld en seks en de valse belofte van liefde in het licht van het neon van reclamemakers. Hank (Frederic Forrest) zit er middenin. Zijn cynische opmerking over het namaak van de wereld van Las Vegas komt nadat zijn minnares Frannie (Teri Carr) hem heeft verlaten. Beiden trekken de stad in, op zoek naar liefde.

Frannie decoreert etalages. En One from the Heart is één grote etalage. De radicale vormgeving droeg in 1982 bij tot het mislukken van de film, wat Coppola financieel knakte. Op 1 april woonden in de bioscoop The Guild in New York slechts 43 mensen de laatste voorstelling van One from the Heart bij. Voor een dure film in z’n eerste week was dat cijfer onacceptabel laag. Een dag later haalde de regisseur zijn film uit roulatie en twee weken later deed hij zijn droom — zijn studio American Zoetrope — in de verkoop.

Coppola maakte One from the Heart na Apocalypse Now. Met de hel van de Filippijnen achter zich wilde hij een film over de liefde maken. Als gietvorm gebruikte hij de musical, een genre dat hem als kind al betoverde. En hij ging experimenteren. Hij begon te praten over «rechtstreekse elektronische cinema». Dat kwam hierop neer: Coppola nam plaats in een camper, omgeven door een redigeertafel en monitoren die verbonden waren met videocamera’s gemonteerd op de filmcamera’s van de beroemde Vittorio Storara die tegelijkertijd op de set aan het draaien was. Tijdens het draaien kon de regisseur meteen zijn film monteren.

De sets bestonden uit een op wonderbaarlijke wijze in de studio’s van Zoetrope nagebouwd Las Vegas. Het was waanzin, maar Coppola, een liefhebber van theater, was in zijn element. De personages bewogen van set naar set als op een theaterpodium. De regisseur liet de kijker deze beweging doelbewust zien, wat de kunstmatigheid van set, film en verhaal accentueert.

Hiermee was Coppola zijn tijd ver vooruit. Ten minste twee hedendaagse werken danken hun bestaan aan One from the Heart, namelijk Moulin Rouge van Baz Luhrman en Dogville van Lars von Trier, allebei films waarin de makers op dezelfde wijze als Coppola de grenzen opzoeken van de conventies van de musical en van het theater.

Op dvd is de film een fantastische ervaring: de prachtige muziek van Tom Waits, de melancholieke, mede door Gene Kelly gechoreografeerde dansnummers, de onvergetelijke sets. En: de gok van de liefde, de bekoring van snelle bevrediging, de gefragmenteerde omgang tussen mensen, de vervreemding van de kunstmatige werkelijkheid. De verrassing is dat One from the Heart een film met diepgang is — een film met een ziel.