Luchtkastelen en ronkende motoren

De duur betaalde lobbyisten van Schiphol kunnen rustig op vakantie, want de onderneming mag geslaagd worden genoemd. In plaats van een brede discussie over mobiliteit, duurzaamheid en de economische toekomst van Nederland is er gepraat over lokaties, een eiland of geen eiland, verhuizing of geen verhuizing, enzovoorts. De kaarten waren, zoals gebruikelijk als het om Schiphol gaat, allang geschud. De burger-annex-dorpsgek mocht weer vooraf op iedere bijeenkomst zijn liedje zingen, waarna men overging tot de orde van de dag.

Dat houdt bijvoorbeeld in dat ‘milieu’ wordt versmald tot geluidsoverlast. Juichend werd de komst van geluidarme vliegtuigen aangekondigd - probleem opgelost. Aanvliegen over de binnenstad van Amsterdam? Doen ze in Londen ook. Uitstoot van CO2? Auto’s zijn veel erger. Een eiland in zee schadelijk voor een heel kustmilieu? Zien we dan wel weer. Belasting op kerosine en zo vliegen duurder en zeldzamer maken? Kan alleen in Europees of beter mondiaal verband, dat snapt toch iedereen. Pas op de plaats maken? Dan wordt Nederland economisch gezien vergelijkbaar met Jutland. Waarop iemand opmerkte dat het in Jutland anders economisch gezien beter gaat dan in Nederland. Ander argument dan maar: als Schiphol niet uitbreidt, doet Frankfurt het, en van die vervuiling hebben we ook last. Waar zijn die 40 procent overstappassagiers op Schiphol eigenlijk goed voor? Eh, voor de KLM, en de werkgelegenheid natuurlijk.
Tja, die werkgelegenheid. Daarom is het provinciebestuur van Noord-Holland voor ongebreidelde groei van Schiphol. Vorig jaar daardoor nog drieduizend extra banen. Niet mis, vooral niet omdat de sluiting van Fokker toen plaatsvond. Alleen is Fokker niet meegerekend in de cijfers, want dat was een apart geval. Dat de meeste werkgelegenheid rond Schiphol van elders komt en dus slechts verplaatste werkgelegenheid is, doet er niet toe.
Schiphol moet groeien, zoveel staat vast. Dat was een paar jaar geleden ook al zo, want het toen genoemde getal van 44 miljoen reizigers was duidelijk ook veel te laag, beweert de president-directeur van Schiphol. Waarom heeft men dat dan niet meteen gezegd? Omdat er gekozen werd voor het uitwerken van dat scenario… En die ferme taal van het parlement over de onaantastbaarheid van die 44 miljoen dan? Het is inderdaad merkwaardig om vast te houden aan een getal dat al niet klopte toen het werd opgeschreven. Ligt die discussie tenminste ook weer open.
Verder nog iets? Nou, Nederland Distributieland. Plaatsen inmiddels niet zowat alle economen grote vraagtekens bij dat concept en ligt de kracht van Nederland niet vooral in hoogwaardige dienstverlening en technologische innovatie? Hoe kan een luchtkasteel het ooit opnemen tegen de ronkende motoren van steeds groter wordende vliegtuigen en twintig meter lange trucks?
Als de politieke besluitvorming, de voorlichting aan het publiek en de maatschappelijke discussie rond Schiphol van de laatste tien jaar ergens aanleiding toe geven, dan is dat wel het samenstellen van een zwartboek van de democratie. Of een witboek beleidsbeïnvloeding en publieksmisleiding natuurlijk.