Barcelona – De derde wereld begint op veertien kilometer van het hart van Madrid. In Cañada Real, een van de grootste krottenwijken van Europa, leven vierduizend mensen, onder wie achttienhonderd kinderen, al een jaar lang zonder elektriciteit. Het is een schending van de mensenrechten, zeggen de Spaanse ombudsman, unicef en de Verenigde Naties in koor. In februari stuurde de speciale VN-rapporteur voor extreme armoede en mensenrechten Olivier de Schutter een brief naar de Spaanse regering. Hij verweet Spanje zijn verplichtingen niet na te leven en drong aan op onmiddellijk herstel van de stroomvoorziening.

De enige overheidsactie tot op heden kwam vorige week, bijna acht maanden na de brief van De Schutter, en bestaat uit de oprichting van een ‘interministeriële groep’ die zich over de toestand gaat buigen. Het lijkt erop dat het bij wat gebuig zal blijven, want volgens de voorzitter van de groep, Mercedes González, is herhuisvesting van de bewoners de enige oplossing. En dat gaat in zo’n traag ritme dat ‘het probleem over dertig jaar nog niet opgelost is’, gaf premier González toe.

De officiële oorzaak van de stroomuitval in Cañada Real is dat het net bezwijkt onder de last van enkele grootverbruikers die zich illegaal hebben aangesloten. Volgens de politie gaat het om wietplantages. Dat roept een paar vragen op: waarom rolt de politie die industriële wiettelers dan niet op? En waarom moeten duizenden wijkbewoners een jaar lang zonder stroom zitten omdat enkele delinquenten het stroomnet illegaal gebruiken? Zou het misschien wat uitmaken dat de bevolking van Cañada Real vooral bestaat uit migranten en Spanjaarden die in extreme armoede leven?

Met de koude winter van de Spaanse hoogvlakte voor de deur dreigt een humanitaire ramp. Afgelopen winter werden enkele bewoners van Cañada Real in het ziekenhuis behandeld wegens onderkoeling. Een kind werd opgenomen wegens koolmonoxidevergiftiging veroorzaakt door een houtkachel en een alleenstaande bejaarde man overleed thuis door de kou. Gezinnen brachten de nacht door in de auto met draaiende motor, de enige plek met verwarming. Huiswerk maken bij kaarslicht werd voor veel scholieren normaal.

Volgens Alejandra Jacinto van het linkse Podemos maakt het allemaal deel uit van een wrede strategie. ‘Het regiobestuur van Madrid wil de bewoners wegjagen’, zegt ze. Het ontgaat niemand dat de krottenwijk enkele grote bouwprojecten voor stadsuitbreiding in de weg staat.