Twee maten te groot

Marja Pruis leest…

…altijd meer dan ze kan of wil bespreken. Op de website van De Groene doet ze verslag van haar bevindingen en overwegingen bij de boeken die ze leest.

Medium a011

Maira Kalman, My Favorite Things. Harper Design 2014, € 26,99

Een van de sites waarvan ik vrijwillig iedere week nieuwe informatie krijg toegestuurd, of ik zeg dit eigenlijk verkeerd denk ik, het is meer een weekblad online waarvoor ik me heb aangemeld, is Brain Pickings Weekly. Het wordt gemaakt door ene Maria Popova, die vroeger stukken voor The New Yorker schreef en nog wat bladen. Zij struint sinds 2006 voor deze weekly de wereld af op alles wat met literatuur, filosofie, kunst te maken heeft, wat natuurlijk gigantisch is. De eerste beperking is denk ik dat het Amerikaans is, en verder heeft ze een prettig feminiene insteek zonder dat het wijvig is. Op de een of andere manier staan er altijd dingen op die ik leuk of mooi of interessant vind, vandaag bijvoorbeeld een verhandeling van Kierkegaard over verveling, maar ook een bespreking van een boek van Sarah Thornton, en terwijl je zo’n beetje naar beneden scrollt komen in de marge allerlei interessante aanklikbare dingen voorbij, zoals het handgeschreven lijstje van Joan Didion met haar vijftien alltime favorite books.

Een paar weken geleden gaf Popova haar eigen lijstje met het beste van 2014, met tot gevolg dat nu naast mij een boek ligt dat heet My Favorite Things, gemaakt door Maira Kalman. Het is een beetje de categorie ‘wat moet ik ermee’, omdat het meer een kijk- dan een leesboek is, te mooi om in de kast te zetten maar ook weer te non-descript om eeuwig op tafel te laten liggen. Ik moet eerlijk zeggen dat Popova een bijzonder oog heeft voor met name dit soort boeken, dat uitmunt in illustratieve schoonheid. Haar weekly is ook gelardeerd met de meest waanzinnige illustraties, tekeningen, kunstwerken, en cartoons slechts van het hele milde, lieve, glimlachende type. Sleutelwoorden zijn toch wel zo’n beetje: stilte, schoonheid, de tijd nemen, van gedachten durven veranderen, kwaliteit, introspectie.

My Favorite Things is alles wat Brain Pickings Weekly ook is. De basis is, legt Kalman in haar introductie uit, een verzoek van The Cooper Hewitt, National Design Museum in New York, om een expositie in te richten aan de hand van wat zij zoal in huis hebben. Haar enige criterium om haar keuze te bepalen, waarover ze een jaar deed, was ‘a gasp of delight’. Kalman: ‘Isn’t that the only way to curate a life? To live among things that make you gasp with delight?’

Medium 8.charlottes room.550px

Alvorens ons langs al die dingen te voeren die haar die verrukking (wel een veel lelijker woord overigens dan ‘delight’, maar ‘plezier’ is weer te onbestemd) bezorgden, vertelt/tekent ze haar eigen leven en achtergrond. Openingszin: ‘There was a simple and grand life.’ Met foto’s en waterverf trekt ze een mooi weemoedig beeld op van haar ouders, vader diamanthandelaar, moeder zo mooi dat Kafka verliefd op haar zou zijn geworden, haar jeugd in Tel Aviv en in New York. Vervolgens de galerij van delight, alles door haar getekend met sterke lijnen en warme kleuren, en voorzien van haar commentaar, over kapotte stoelen, haar voorliefde voor lepels, en scharen, over haar verzameling foto’s van dansers, en wat er gebeurt als het museum sluit, waar de mensen dan heen gaan. Aan het eind staan nog wat van haar lievelingsboeken, brieven, portretten, en ook bijvoorbeeld een grote foto van een paar bruine veterschoenen, die ze kocht toen ze Sissinghurst bezocht, het landgoed van Vita Sackville-West. Ze schrijft erbij – alles in een zwierig handschrift – dat ze perfect zijn, alleen twee maten te groot. Ze kan er dus alleen maar heel langzaam op lopen. ‘In this way I am encouraged to be in the moment.’ Niet dat ik altijd maar in het moment wil zijn, maar ik vind het wel een mooie uitvinding.


Portraits in Creativity: Maira Kalman