Marja Pruis leest…

..altijd meer dan ze kan of wil bespreken. Op de website van De Groene doet ze verslag van haar bevindingen en overwegingen bij de boeken die ze leest.

Medium hart hotel vertigo

Kees ’t Hart, Hotel Vertigo. Querido 2012

Met Hotel Vertigo, zijn negende roman tel ik, schreef Kees ’t Hart een magisch werk. ’t Hart schrijft een volkomen realistisch proza, geen zin is duister of vaag, en toch roept hij een volstrekt geheimzinnige wereld op, een wereld die er niet was geweest als hij die niet had beschreven.
Vincent van Zandt, gepensioneerd technisch tekenaar en sedert een half jaar weduwnaar, bezoekt San Francisco voor een bouwkundig congres. Zijn vroegere werkgever, een architectenbureau, maakt nog graag gebruik van zijn contacten en expertise. Vincent voert de reis terug naar 1957, toen hij als zeventienjarige deelnam aan een uitwisselingsprogramma van middelbare scholen, en ook in San Francisco terechtkwam. Wat hij daar toen meemaakte, nooit op school terechtkwam en in plaats daarvan in een ‘bigger than life’-wereld belandde, bevolkt door junks, goeroes, hoeren en kunstenaars, beleeft hij in zekere zin opnieuw.

Hotel Vertigo heet een eerbetoon aan Alfred Hitchcock te zijn. Dat is het ook, het meest simpel gezegd omdat Hitchcock, diens films en ideeën over filmen, een centrale rol spelen in deze roman. Een van de waanzinnige avonturen van Vincent beleeft hij als hulpje van de cameraploeg die opnames maakt van de locaties voor Vertigo. Vincent’s tekentalent komt hem daarbij goed van pas, en wordt ook later door Hitchcock zelf opgemerkt. Bijna te mooi om waar te zijn, net zoals Vincent’s seksuele avonturen met de oudere Joanna, zijn verliefdheid op de prachtige, onbereikbare Lee Jones naar wie hij nu op zoek gaat en zijn verblijf in The Chocolate Factory, een duistere broedplaats avant la lettre voor creatievelingen en suspecte figuren. De lessen van Hitchcock, vervat in zijn draaiboeken, worden richtinggevend voor Vincent’s kijk op bouwen en wonen, eigenlijk een soort levenlessen, metaforen voor de wereld, zijn wereld.
Maak de stad leeg.
Wees bescheiden met betekenis.
Zorg dat de ruimte eruit ziet als thuis.
Maar ook qua kunstwerk, in z'n vervreemdende, Freudiaanse thematiek, is Hotel Vertigo een tribute aan Hitchcock: spannend, geestig en seksueel geladen. Vincent komt een wereld binnen waar hij niets van weet. Niets is vanzelfsprekend. Overdag heeft hij het gevoel in brand te staan, ’s nachts droomt hij. Net als bij Hitchcock zijn de vrouwen/meisjes die hij tegenkomt boodschappers, tussenpersonen van goden; en net als in diens films zijn de gebouwen menselijke wezens, 'ontremde neuroten’. Vincent lijdt aan hoogtevrees, letterlijk, als hij omhoog kijkt wordt hij ziek. Ben ik in staat te begeren, vraagt hij zich af. Wat blijft er over als hij zijn hoogtevrees zou overwinnen?

Magisch, het was de eerste kwalificatie die tijdens het lezen in me opkwam, en toen: meesterlijk. Zoals Hitchcock nachtmerries verbeeldt, zo gaat Hotel Vertigo over Angst, Verlangen, Vervulling.