Marja Pruis leest..

..altijd meer dan ze kan of wil bespreken. Op de website van De Groene doet ze verslag van haar bevindingen en overwegingen bij de boeken die ze leest.

Medium logeerkamer

Helen Garner, De logeerkamer. Vertaling Marijke Versluys. De Bezige Bij 2009

Ik las Helen Garner’s De logeerkamer op aanraden van een schrijvende vriendin, en meende me na dat advies te herinneren dat toen het net uit was ook al eens iemand me erop had geattendeerd, wetende dat ik graag lees over de vele gedaanten waarin vriendschap zich kan hullen. Erg mooie roman dit, die zich laat lezen als een memoir. Dat is meteen ook het knappe aan het boek, dat het geschreven is alsof iemand een dagboek bijhoudt, heel direct, persoonlijk en urgent, maar stiekem een uitgekiend verteltempo heeft, en vooral: een sterk manipulerende verteller. Helen, de verteller, krijgt vriendin Nicola te logeren die bij haar in Melbourne een alternatieve behandeling tegen haar woekerende tumor wil ondergaan. Drie weken is het idee, maar al na een paar dagen is Helen volkomen uitgeput en radeloos van de intensieve zorg die Nicola vereist. Daarnaast is ze ook nog eens woedend op haar, omdat zij in haar ogen ontkent dat ze dood gaat en haar geld en vertrouwen spendeert aan een stelletje oplichters. En er maar bij blijft glimlachen. De strijd die Helen voert met Nicola, een vriendin die ze ‘pas’ vijftien jaar heeft en van wie ze zich gaat afvragen of ze niet beter onderdak kan vinden bij haar familie of haar ‘echte’, oudere vrienden, is heel pijnlijk om te lezen. Bij wie het gelijk, of de sympathie ligt, is nergens een uitgemaakte zaak. Het boek roept allerlei vragen op over vriendschap, altruïsme, loyaliteit en verraad, zonder dat dat met veel grote woorden gepaard gaat. Integendeel, de schrijfstijl van Garner is licht en elegant, met het soort aandacht voor de dagelijkse omgeving - voedsel, kleding, films, planten, kinderen - waar je nooit genoeg van krijgt. Ik niet althans, als het maar intelligent en zinnelijk wordt opgeschreven. Prachtig wordt het begin van de vriendschap beschreven tussen de twee vrouwen, hoe Helen valt voor de manier waarop de solist Nicola haar leven inricht, en een huis in Sydney bewoont dat alleen met een bootje te bereiken is. Later vertelt Helen aan Nicola, die ervan overtuigd is dat zij - kind noch kraai - een nutteloos leven heeft geleid, dat zij iemand was bij wie ze zich op haar gemak voelt. Ze zijn inderdaad zo zeldzaam, de mensen bij wie je op je gemak bent.