Meer zelfmoord onder Amerikaanse soldaten door ‘giftige leiders’

Boston – De oorlog in Afghanistan loopt langzaam af voor de VS, maar nog steeds sneuvelen er Amerikaanse troepen in dat land.

In 2012 waren het er 301, vorig jaar 120, volgens de site iCasualties.com, waarvan 85 door vijandelijk vuur. In de eerste helft van januari kwamen er zeven mensen om het leven.

Maar als het om verliezen gaat, is dat niet de eerste zorg van de strijdkrachten van de VS. In 2012 stierven er 350 Amerikaanse militairen door zelfmoord, en in 2013 zijn het er vermoedelijk meer geweest. Want het aantal zelfmoorden in het leger stijgt al jaren gestaag, en niemand weet precies waarom.

Je zou denken dat de oorzaak voor de hand ligt: gevaarlijk werk, waarbij je soms gruwelijke dingen moet doen of zien, dat is vast niet goed voor je geestelijke gezondheid. Dat laatste klopt, er is in 2012 bij een kleine zeventienduizend militairen een post-traumatische stressstoornis vastgesteld – bij ruim veertienduizend gebeurde dat na een tour of duty in oorlogsgebied. Maar dat verband is veel minder duidelijk als het om zelfmoord gaat: van degenen die in de afgelopen jaren een eind aan hun leven maakten, was de helft nooit naar Irak of Afghanistan geweest.

Tien jaar geleden kon de Amerikaanse krijgsmacht zich erop beroemen dat er relatief weinig militairen zelfmoord pleegden. Maar sinds 2001 zijn er kennelijk andere factoren aan het werk en inmiddels heeft een militair een grotere kans om door zelfmoord te overlijden dan een burger. Een van de verklaringen die zijn geopperd is dat de VS toen oorlog begonnen te voeren, en dat in een leger in oorlogstijd iedereen zwaarder belast wordt. Een bijkomende factor is dat het leger in die tijd maar moeilijk aan rekruten kon komen. Er zijn duizenden soldaten aangenomen die in vredestijd ongeschikt zouden zijn bevonden.

Voor komend jaar is de hoop gevestigd op het verbeteren van het leidinggeven. Onderzoek wees uit dat overledenen door zelfmoord vaak superieuren hadden die hun gezag vestigden door ondergeschikten te vernederen, bijvoorbeeld door ze vervelende klussen te laten doen. Zulke ‘giftige leiders’ krijgen op korte termijn het nodige van de troepen gedaan, maar jagen mensen op lange termijn de vernieling in. Dat gebeurt ook in niet-militaire organisaties, maar in het leger valt het allicht minder op. De Amerikaanse krijgsmacht probeert dit jaar dus een zeer niet-militaire aanpak: ondergeschikten mogen anoniem hun superieuren beoordelen. Zijn die van het giftige type, dan vliegen ze eruit.