Misdaad loont in bosnie

De val van Gorazde bevestigt wat iedere leek op militair gebied met een blinddoek om kon zien aankomen: de zwakke positie van de VN- troepen in Bosnie is niet te compenseren met sporadische luchtsteun, en vanuit een zwakke positie kun je niet met oorlogsmisdadigers onderhandelen.

Het enige ‘succes’ dat met de verlate en volstrekt impotente dreighouding werd geboekt, was het bestand rond Sarajevo. Het bleek niet meer dan een gewiekste concessie van de Bosnische Serviers om de Russen aan zich te binden. De Servische leider Karadzic en zijn generaal Mladic (een perfecte symbiose van psychiater en psychopaat) wisten dat in het 'veilige’ Gorazde slechts enkele VN-waarnemers waren gelegerd. Zij lieten tanks en houwitzers naar die stad overbrengen en speelden met Gorazde hetzelfde spelletje dat zij al tientallen malen eerder speelden: een bestand aangaan, het bestand breken, terrein veroveren, een nieuw bestand aangaan, enzovoort. Daarbij kregen zij stilzwijgend toestemming van een stuurloos Washington en een onverschillig Moskou om de stad te verwoesten.
Het spelletje met Gorazde leverde de Serviers twaalfhonderd dode en vijfentwintigduizend dakloze Bosniers op, alsmede een klinkende overwinning op de 'internationale gemeenschap’. Welbeschouwd zijn de geschokte reacties in Washington, Moskou en Geneve op Karadzic’ zoveelste woordbreuk een schandaal op zichzelf. Alle onderhandelaars in het Joegoslavische conflict hebben van meet af aan de vorming van een Groot-Servie aanvaard, de Servische extremisten als onderhandelingspartners geaccepteerd en de genocide diplomatiek begeleid. Op geen enkel moment hebben ze principieel gekozen tegen de volkenmoord en voor de beschaving. Daarvoor betalen ze nu de tol in de vorm van een ultiem prestigeverlies. De Bosniers betalen wederom in mensenlevens.
Wie zaken doet met oorlogsmisdadigers, moet niet raar opkijken als hij achtereenvolgens hun medeplichtige en hun slachtoffer wordt. De VN zijn medeplichtig, want enerzijds ontzeggen zij middels een wapenembargo hun lidstaat Bosnie het recht om zichzelf te verdedigen en anderzijds negeren zij hun eigen, bij resolutie vastgelegde verplichting om die lidstaat van genocide te vrijwaren. En zij zijn slachtoffer, want de VN-soldaten worden in alle bestandsgebieden beschoten en honderden blauwhelmen worden gegijzeld.
De enige hoop is gelegen in een opheffing van het wapenembargo, dat werd afgekondigd in de vrome veronderstelling dat elke wapenleverantie aan de Bosniers de vijandelijkheden aanwakkert. We hadden het kunnen weten. Navo-strategen en -ministers die altijd zwoeren bij 'pariteit’ en 'wederzijdse afschrikking’ als beste garantie voor de vrede, maakten voor ex-Joegoslavie opeens een uitzondering. Men liet het initiatief liever aan een stoet diplomatieke kwakzalvers die pretenderen dat ze de beschaving vertegenwoordigen. We zien nu waartoe dat leidt: dokter Karadzic ontpopt zich als een volle neef van dokter Mengele, en dokter Owen als zijn achterneef. De Bosnische bevolking mag niet langer aan zulke lieden uitgeleverd blijven.