Links: Lady in the Dark, regie Anna Pool © Bjorn Frins

Een onbekende Broadway-opera uit 1941 van de Duitse componist Kurt Weill (Dessau 1900-New York 1950), dat maakt nieuwsgierig. Weill is samen met Bertolt Brecht de man van onder andere de Dreigroschenoper en Mahagonny. Opera Zuid heeft de laatste jaren meer opera’s herontdekt en met succes gespeeld, zoals het kleine Amerikaanse drama A Quiet Place van Leonard Bernstein en de pacifistische opera Fantasio van Jacques Offenbach.

Lady in the Dark past in dat rijtje, maar op een ingewikkelde manier. Het script is van Moss Hart, de songteksten zijn van Ira Gershwin. Die hebben samen geprobeerd een tegendraadse anti-musical te schrijven. De structuur is speciaal: een gesproken toneelstuk met daarin drie droomsequenties, gezongen en gedanste mini-operaatjes. Ook inhoudelijk is geprobeerd het genre musical meer diepgang te geven.

Liza Elliot, een succesvolle hoofdredacteur van een sjiek modeblad, wordt plotseling nerveus en angstig en neemt haar toevlucht tot een psychiater. Die vraagt haar haar dromen te vertellen, die door Opera Zuid fantastisch en spectaculair worden uitgebeeld. In de eerste droom wordt Liza door iedereen bewonderd en geprezen; in de tweede zal haar huwelijk plaatsvinden; in de derde zien wij een vrolijk circus dat verandert in een rechtszaak tegen haar omdat zij niets meer kan beslissen, ook niet met welke van drie mannen ze verder wil.

En daar zit ook het pijnpunt van het oorspronkelijke script. In 1941 is het misschien logisch dat men ervan uitgaat dat een succesvolle vrouw ongelukkig is als zij niet ook een geliefde man heeft, maar ik weet niet zeker of we daar tachtig jaar later nog zo over denken.

Bij Opera Zuid proberen ze afstand van dat seksisme te nemen, bijvoorbeeld door van de psychiater geen man maar een vrouw te maken (een wijze en milde Sylvia Poorta). Maar het blijft pijnlijk als wij in flashbacks te zien krijgen dat Liza’s probleem is dat zij door haar vader wordt vernederd omdat zij zo lelijk is en daarna door diverse jongens wordt afgewezen. Zij gaat zich stijfjes kleden en sluit zich op in de ivoren toren van haar modeblad.

Liza is geen gemakkelijke rol, sopraan Maartje Rammeloo speelt haar vorstelijk maar we blijven met haar meevoelen. De al wat oudere Jeremy Finch White, de aantrekkelijke Quirijn de Lang en de energieke Elliot Carlton Hines spelen haar drie potentiële minnaars. De regie van Anna Pool is snel en geweldig goed. Zij doet moeite een al te happy end te vermijden. Philharmonie zuidnederland speelt onder dirigent David Stern als een gigantische bigband.

Het klinkt niet als de Kurt Weill die we kennen. Hij heeft zich misschien te veel willen aanpassen aan de Broadway-musical, maar het is een musical die heel wat te denken geeft.

Lady in the Dark: t/m 11 december 2022 op tournee in Nederland en Luxemburg