Murdoch, de rotte vis van de Australische media

_Canberra – _Natuurlijk was de _Schadenfreude _groot bij de dertig procent van Australië’s nieuwsmedia die niet tot Rupert Murdoch’s News Ltd. behoren, toen zich in de afgelopen maanden het ene na het andere schandaal uitstortte over het bedrijf. Maar dat vertaalde zich tot voor kort nauwelijks in bespiegelingen over Murdochs rol in Australië zelf.

Niet dat daar geen aanleiding voor was. In reactie op de Britse voicemailhacks stelde de Australische regering vorig jaar haar eigen commissie-Finkelstein in, die vorige maand rapport uitbracht. Finkelsteins ‘brede onderzoek van de nieuwsmedia’ noemt News Ltd. en Murdoch 61 keer in zijn bijna vijfhonderd pagina’s en bevat zinnen als: ‘Er heerst een breedgedeelde publieke opvatting dat (…) er geen eerlijke, accurate en evenwichtige berichtgeving is.’ En: ‘Er bestaat een grote kloof tussen wat de media en het publiek ethisch aanvaardbaar vinden met betrekking tot privacy en misleiding.’

Verder citeert het rapport een studie waaruit blijkt dat de Murdoch-kranten in 82 procent van de gevallen negatief hebben bericht over Labor-beleid omtrent klimaatverandering, tegenover een lichte positieve neiging van hun belangrijkste concurrenten, de kranten van Fairfax Media. En ook in andere gevallen betrapte de commissie News Ltd. op onwaarheden.

Maar de enige uitzinnige en unanieme reactie van de Australische media ging over Finkelsteins belangrijkste aanbeveling: de instelling van een nationale Nieuwsmediaraad die klachten kan onderzoeken. Momenteel bestaat er alleen een private klachtencommissie die bekostigd wordt door de media zelf, en voor bijna de helft door News Ltd. ‘Onvoldoende’, oordeelt Finkelstein terecht. Maar zowel Murdoch- als Fairfax-kranten schreeuwden alsof de overheid ze dreigt in te lijven.

De eenheid duurde precies tot vorige week, toen begonnen ze elkaar weer voor rotte vis uit te maken. Symptomatisch voor Australië’s krantenduopolie, waarin Murdoch en Fairfax samen negentig procent van de lezers hebben. Een extreem niveau van mediaconcentratie.

Fairfax’ aanval op News Ltd. is vooralsnog weinig inhoudelijk. Die inhoudelijke kritiek komt wonderlijk genoeg van een andere kant. Een boek van een oud-minister over de invloed van Murdoch. Een doorwrocht essay van de minister van Financiën over de aankoop van Fairfax door een rijke mijnmagnaat. Een land waarin de eerste macht rakere observaties heeft over de vierde macht dan andersom moet zich zorgen maken.