Niet studeren maar baren is het Iraanse credo

_Teheran _– Verdorven, westers en goddeloos – zo betitelde geestelijk leider Khamenei onlangs de gezinsplanningsprogramma’s in Iran en de daarbij behorende anticonceptiemiddelen. Het moet afgelopen zijn met de gewoonte om slechts één kind te baren. Of nog erger: helemaal geen kind. Of om helemaal niet te trouwen. Gezellige families met een stuk of zes kinderen zijn het ideaal.

Jarenlang las ik hier op de pakjes boter: hoe minder kinderen, hoe beter je leven. De slogan maakte deel uit van een groot overheids­programma om Irans explosieve bevolkingsgroei in te dammen. Medewerkers van overheids­klinieken stonden te popelen om vrouwen te steriliseren. Dat veranderde door de Islamitische Revolutie van 1979 en door wijlen Khomeini, de grondlegger van de Islamitische Republiek, die zei dat Iraniërs zich flink moesten voortplanten om een sterke, islamitische natie te bouwen.

Bestond de Iraanse bevolking in 1976 nog uit 33,7 miljoen zielen, in de jaren na de Islamitische Revolutie verdubbelde dit aantal. De snelle bevolkingsgroei veroorzaakte talloze problemen zoals een gebrek aan huisvesting, werkloosheid en urbanisatie met de daarbij horende verkeers­chaos en luchtvervuiling. Momenteel telt Iran 75 miljoen inwoners. Dat is nog veel te weinig volgens Khamenei. Hij wil het bevolkingsaantal opschroeven naar tweehonderd miljoen. Omdat de babyboomgeneratie weinig trouwlustig is en zich onvoldoende voortplant, vreest hij voor een vergrijzingsproblematiek zoals die ook in veel westerse landen voorkomt. Ook president Ahmadinejad roept al jaren dat Iran nog lang niet vol is. De woestijnen niet, inderdaad.

‘Het is belachelijk dat de overheid nu met dit soort plannen komt. De economische malaise is al enorm door de westerse sancties. Ik heb twee kinderen en kan nauwelijks voedsel en kleding voor hen kopen’, zegt Siawash (45) die een klein schoenenwinkeltje heeft en zijn omzet de afgelopen maanden behoorlijk zag teruglopen.

Toch wil de regering per se dat Iraanse jongeren gaan trouwen. Er bestaan plannen voor een datingsite. Sociale media en datingwebsites worden in Iran geblokkeerd omdat ze als on-islamitisch worden gezien, maar het doel lijkt nu de middelen te heiligen. Een andere opvallende maatregel is dat vrouwelijke studenten dit academisch jaar van veel technische studierichtingen worden geweerd. Die zouden niet passen bij de vrouwelijke aard. Critici zien in de maatregel vooral een poging vrouwen in de traditionele rol van huisvrouw en moeder te dwingen.