PERSBERICHT

Nieuw bewijs voor Nederlandse massaexecutie Rawagede

Niet ‘ongeveer twintig’ Indonesische mannen werden in 1947 door Nederlandse troepen geëxecuteerd in het Javaanse dorp Rawagede, maar 100 tot 120. Dat blijkt uit een document dat zeven maanden na de actie werd opgesteld.

Volgens het document werd in het dorp ‘8 à 12 maal een troep van [ongeveer] 12 man […] geëxecuteerd’. Net buiten het dorp werd nog ‘een groepje van 7 á 10 personen geëxecuteerd’. In het dorp werden geen wapens gevonden.
‘Alle geëxecuteerde personen hadden lange haren, geen dikke eeltlaag op handen en voeten, zij waren allen in het bezit van papieren van de Hizboellah en soortgelijke organisaties’, aldus het document.

Uit het document blijkt dat de afdekking van de moordpartij al meteen na de actie begon. De Indonesiërs seinden de VN in. In opdracht van zijn commandant loog de verantwoordelijke majoor tegen de VN-waarnemers. Luitenant-generaal Spoor, opperbevelhebber van de strijdkrachten in Nederlands-Indië, liet de zaak onderzoeken en legde een dossier aan. Het nu opgedoken document is daarvan een kort afschrift. Het dossier zelf is verdwenen.

In 1969 deed een ambtelijke commissie in opdracht van de regering onderzoek naar ‘vermeende wandaden’ van Nederlandse militairen in Indonesië ten tijde van de Politionele Acties (1945-1949). Zij beschikte over het document, maar constateerde in de ‘Excessennota’ desalniettemin dat ‘ongeveer twintig’ mannen werden doodgeschoten. In 1995 onderzocht het Openbaar Ministerie te Arnhem de zaak opnieuw. Ook het OM kon over het document beschikken, maar meldde geen nieuwe feiten..

Het document werd bewaard in de kluis van het Nationaal Archief te Den Haag en was niet openbaar. Na vragen van De Groene Amsterdammer hierover is het stuk vrijgegeven voor publieke raadpleging. Dat het document zo lang achter slot en grendel lag was ‘toeval’ volgens het Nationaal Archief.

De standrechtelijke executie van ongewapende personen is een oorlogsmisdaad. Ook destijds werd dat erkend. De verantwoordelijke majoor werd echter niet vervolgd omdat de VN geen interesse meer in de zaak toonden en Nederland geen slapende honden wilde wakker maken. Dat blijkt uit correspondentie van de procureur-generaal te Batavia waarover De Groene Amsterdammer eveneens beschikt.

De zaak Rawagede is actueel aangezien tien nabestaanden de Nederlandse staat in een civiele procedure hebben gedaagd. Zij vragen rechtsherstel en genoegdoening.
………………………………………………………………………………..
De Groene Amsterdammer ligt vanaf donderdag 9 oktober in de winkel
………………………………………………………………………………..
lees het volledige artikel