(onbekend)

Na jarenlang soebatten besloot het kabinet vorige week tot de aanleg van een spoorlijn waarover in het jaar 2003 de hogesnelheidstrein moet razen, dwars door het Groene Hart.

Die lijn kost drie miljard, op te brengen door de overheid. Dat komt neer op zo'n dertig miljoen gulden per strekkende kilometer aan ijzer en bielzen, waarmee Rotterdam met Amsterdam wordt verbonden. Voor het trace ten zuiden van Rotterdam moet nog eens drie miljard op tafel komen.
Voor dit fabelachtige bedrag beschikt Nederland in de volgende eeuw over een aansluiting op het Europese net van hogesnelheidstreinen. In drie uur en een kwartier van Amsterdam naar Parijs (nu zes uur) en binnen vier uur via de Kanaaltunnel naar Londen, en dat alles inclusief de service van telefoon, fax en een coupe voor babyverzorging.
Kritiek op de aanleg van de hogesnelheidslijn riekt al snel naar conservatisme en ‘niet in mijn achtertuin’-sentimenten. Wie is er tegen drastische verkorting van reistijd, nota bene op milieuvriendelijke wijze? Niemand. Maar het Groene Hart hoeft daarvoor niet doorkliefd.
De meeste reistijdwinst wordt in Belgie en Frankrijk geboekt. Ook de verbetering van de dienstregeling levert veel op: niet meer drie kwartier wachten in Brussel. Bovendien gaan de Nederlandse Spoorwegen de bestaande lijn Amsterdam-Rotterdam opkalefateren en als er ook nog een oplossing wordt gevonden voor de bottleneck Delft, dan zal de peperdure Groene Hart-lijn al met al tien minuten sneller zijn dan een gerenoveerde bestaande spoorbaan. De supersnelle trein kan dus evengoed met iets aangepaste snelheid over het bestaande spoor van Amsterdam naar Rotterdam razen, en het Groene Hart blijft intact.
Maar het kabinet heeft nog een troef. De flitstrein zal immers de vliegreisjes van Schiphol naar Brussel en Parijs overbodig maken, aldus het kabinet. Het kabinet hoopt stiekem met de hogesnelheidstrein potentiele luchtvaartklanten af te snoepen van de Schiphol-concurrenten Brussel, Parijs en Frankfurt. Ervaringen in Frankrijk op het traject Parijs-Lyon leren echter dat na verloop van tijd niet alleen de TGV vol zit, maar ook het vliegtuig. Hoe meer mogelijkheden voor vervoer, hoe meer er wordt gereisd, zo luidt een ijzeren wet in de vervoerseconomie. De groene argumenten van het kabinet gelden alleen als tegelijk de auto en het vliegtuig aan banden worden gelegd. En dat is niet het geval. De vraag is bovendien of het ongetwijfeld dure treinkaartje wel kan concurreren met de vliegtarieven, die met de liberalisering van de luchtvaart alleen maar omlaag gaan.
Het laatste restje 'groot groen’ in de kommervolle Randstad loopt door de lijn een deuk op. De kans is bovendien groot dat, wanneer de lijn er eenmaal ligt, de stroken tussen de steden en de nieuwe spoorbaan in het Hart dichtslibben met bedrijven en woningen. Commissaris van de Koningin van Zuid-Holland Patijn, die op zoek is naar locaties voor honderdduizenden woningen, zei vorig jaar al zonder blikken of blozen: 'Als die lijn er eenmaal ligt, kunnen wij bouwen.’