FILM Changeling

ONTLUIKEND KUNSTENAAR

De nieuwe Clint Eastwood, Changeling met in de hoofdrol dé celebrity-ster van dit moment, Angelina Jolie, is ongewoon wisselend van stijl en structuur. De film begint als period drama, met als setting Los Angeles eind jaren twintig, verandert dan in politiek engagement waarbij corruptie bij de politie wordt blootgelegd, transformeert vervolgens tot een seriemoordenaarsfilm en een Ken Kesey-achtig verhaal over gedwongen psychiatrische opname, en eindigt als rechtbankdrama. En het vreemde is: het werkt allemaal heel goed, ook al zijn er wat onevenwichtige momenten in de regiestijl en de dramatische vertelling. Deze punten van kritiek zijn misschien wel onvermijdelijk gezien het ambitieuze verhaal dat Eastwood, momenteel een van de machtigste én interessantste Hollywood-regisseurs, kennelijk voor ogen had.
Eastwood is uniek. Hij begon als bijspeler in de nadagen van het gouden tijdperk van Hollywood, brak door in Europa dankzij Sergio Leone, en maakte daarna zijn beste films als acteur met Don Siegel (The Beguiled, 1971, Escape from Alcatraz, 1979). Vervolgens gebruikte hij alles wat hij bij ‘Don’ en ‘Sergio’ (zoals hij ze noemt in de begintitels van Unforgiven, 1992) had geleerd bij het ontwikkelen van zijn eigen stijl en visie. Die stijl en visie hebben weinig te maken met het oude, iconische beeld van de stille cowboy uit de jaren zestig, of met de radicale, vuile cop uit de jaren zeventig. Met Changeling toont Eastwood zich op 78-jarige leeftijd vooral een ontluikend kunstenaar.
Het verhaal van Changeling is waar gebeurd. In maart 1928 verdwijnt de negenjarige Walter, het zoontje van Christine Collins (Jolie), spoorloos. Vijf maanden later neemt de Los Angeles Police Department (LAPD) contact op met Christine. Goed nieuws: Walter is gevonden. Maar tijdens een ontmoeting op het treinstation ziet Christine meteen dat de jongen die de rechercheurs haar in de armen duwen niet Walter is. Toch gaat ze mee in het verhaal, overweldigd door de emotie van het moment. Daarna volgen jaren waarin Christine blijft zoeken naar haar zoon. Ze stuit daarbij op corruptie binnen de LAPD, een bastion van politieke machtsspelletjes en mannelijk chauvinisme.
Hoe dramatisch het echte verhaal van Christine Collins ook is, het blijft een kwestie van feiten. Eastwood en scenarist J. Michael Straczynski, die een journalistieke achtergrond heeft, blijven zo dicht bij de echte incidenten dat er weinig ruimte is voor verdieping. Hier komt bij dat Eastwood de slechte agenten als eendimensionale personages neerzet, waardoor hij er niet echt in slaagt het thema van corruptie binnen de LAPD een extra laag te geven.
Maar dit zijn kanttekeningen. Eastwood toont zich na recente, grote films als Million Dollar Baby (2004) en Letters from Iwo Jima (2006) vooral een sensitieve filmmaker met een fijn oog voor de emotionele impact van een verhaal. Hierbij speelt muziek een grote rol. Zoals vaker de laatste jaren componeerde hij ook voor Changeling zelf de soundtrack, waarbij interessant genoeg pianomotieven uit Unforgiven en Million Dollar Baby terugkeren. Deze muzikale vormgeving dient vooral ter versterking van de ontwikkeling van het hoofdpersonage. In Changeling gaat het om Christine Collins, die in haar strijd tegen corruptie en mannelijke repressie over het verdriet om het verlies van haar zoontje heen moet stappen. Pluspunt is het acteren van Angelina Jolie. Ze speelt de rol met verve, eerst kwetsbaar, later krachtig, als een soort Dirty Harry vechtend tegen het systeem. En ze heeft ten minste één prachtig stukje tekst. Tegen een rechercheur die haar voor de zoveelste keer onder de duim probeert te krijgen, zegt ze: ‘Fuck you and the horse you rode in on.’ Zo lijkt de oude Eastwood, die van ‘Sergio’ en ‘Don’, toch springlevend.

Te zien vanaf 4 december