Oproep aan defensiepersoneel

Een enorme berg geheime documenten over de oorlog in Afghanistan - 91.731 om precies te zijn - heeft via internet de weg naar het daglicht gevonden. Opnieuw was het de website wikileaks.com die zorgde voor de onthulling.

Medium schermafbeelding 2010 07 27 om 16.34.52

Wikileaks gaf Der Spiegel, The Guardian en The New York Times inzage in het materiaal voordat ze het publiceerde op het internet. Een slimme zet. Door een Duits, een Brits en een Amerikaans medium bij de onthulling te betrekken, kreeg die gegarandeerd alle 46 bondgenoten van de VS in de greep die gevechtstroepen hebben in Afghanistan.

Voor wie de oorlog in Afghanistan op de voet heeft gevolgd, bevatten de publicaties die tot nog toe op de documentenberg werden gebaseerd weinig nieuws. De Pakistaanse militaire inlichtingendienst ISI ondersteunt nog steeds de Afghaanse Taliban (bleek al uit eerdere onderzoeken); geheime commando-eenheden jagen op leiders van de Taliban en al-Qaeda en maken daarbij geregeld burgerslachtoffers (is het afgelopen jaar veel over gepubliceerd); de strijd om de harten en de geesten van de Afghanen verloopt op z'n zachtst gezegd stroef (blijkt al sinds 2004 uit de elk jaar weer toegenomen kracht van de opstandelingen); en de Taliban beschikken over steeds geavanceerdere wapens (werd eerder door Nederlandse gevechtssoldaten gemeld, onder meer De Groene Amsterdammer van 28 september 2007).

Een van de big issues naar aanleiding van de wiki-papers is dat de Taliban beschikken over hittezoekende raketten, vergelijkbaar met de Stingers die de VS in de jaren negentig leverde aan de moedjahedien. Die konden daarmee Russische gevechtshelikopters uit de lucht schieten, wat een keerpunt bleek in hun strijd tegen de communisten. Overigens zijn de destijds geleverde Stingers al jaren onbruikbaar wegens het leeg raken van de geavanceerde batterijen waarmee het wapen wordt aangestuurd. Taliban-onderzoeker Antonio Giustozzi, verbonden aan de London School of Economics, vertelde in november vorig jaar in een gesprek metDe Groene Amsterdammer hoe de Taliban aan nieuwe hittezoekende raketten komen. We namen toen die informatie niet in het betreffende artikel op, omdat de focus van het stuk niet lag op de bewapening van de Taliban, maar op het veranderde ideologische karakter van de beweging. Vanaf deze week zijn de uitspraken van Giustozzi alsnog hier te lezen.

De wiki-papers zijn met name van belang omdat ze tonen hoe de betrokken westerse regeringen de informatie aan hun bevolkingen manipuleren. Ook het Nederlandse ministerie van Defensie maakt zich daaraan schuldig. Uit een geheim telegram dat zich tussen de documenten bevindt, blijkt dat Nederlandse gevechtshelikopters in maart 2007 per abuis vier Afghaanse burgers doodden en zeven verwondden. Zij waren op dat moment in gevecht met een Taliban-eenheid. In het telegram wordt gemeld dat Nederland ‘een pro-actieve pr-campagne’ zal beginnen om ‘politieke schade in Afghanistan en Nederland te voorkomen’. De actie van de Apache-helikopters en de slachtoffers die daarbij vielen werden in een Defensie-overzicht gemeld, maar dat het om burgers ging werd weggelaten.

In een reactie aan NRC Handelsblad liet een defensiewoordvoerder weten zich geen zorgen te maken over de wiki-papers: ‘Wij melden altijd alle gevechtsacties.’ De Groene Amsterdammer toonde in 2007 in verscheidene reportages echter aan dat dit niet klopt. Bij deze een oproep aan defensiepersoneel met méér hart voor democratie en waarheidsvinding dan voor het bedrijfsbelang van Defensie: volg het Amerikaanse voorbeeld en maak informatiemanipulatie bekend! U weet ons te vinden.

Zie ook Henk Hofland: blz 9 in De Groene Amsterdammer van komende week en het dossier Afghanistan met reportages en artikelen over de oorlog in Afghanistan

Beeld: wikileaks website