Frits Barend

Oranje roert Volk & Vaderland

Het cliché wil dat grote zakenmensen de weg kwijtraken zodra ze bestuurslid worden van een voetbalclub. Dan laten ze zich leiden door irrationele beslissingen om vervolgens beschadigd en verbitterd het betaalde voetbal de rug toe te keren. En dan heet het betaalde voetbal weer een jungle. Zo is er ook iets geks, iets bijna onverklaarbaars met Oranje. Nederlanders zijn niet nationalistisch, maar wel patriot tisch. Nederlandse sporters zingen het volkslied niet met de hand op het hart zoals de Engelsen en Australiërs zaterdag voor de finale van het WK rugby en lijken al helemaal niet te worden geïnspireerd door zoiets als Volk & Vaderland. En dat heeft niets te maken met de associatie die de combinatie V&V oproept.

Alleen Oranje is in staat Volk & Vaderland in beweging te krijgen en daardoor journalisten te verleiden tot nep-onthullingen. Omdat het maar over Oranje gaat, zijn het canards die weinig gevolgen hebben, maar wel voor grote commotie zorgen. De twee meest opvallende en met veel bombarie gebrachte nep-onthullingen van dit jaar zijn ook rechtstreeks gelieerd aan Oranje. Ze lijken ingegeven enerzijds door een onbedwingbare drang om journalistiek te scoren, en anderzijds door een irrationele liefde voor Oranje.

De eerste canard verscheen deze zomer in vette letters op de voorpagina van De Telegraaf en ging over het al maanden door De Telegraaf gepeste echtpaar De Roy van Zuydewijn. De Telegraaf voert een hetze tegen het paar dat een niet te winnen strijd voert tegen machtsmisbruik van de koningin en haar vader. Op 26 juni leek de krant zijn kans te grijpen met een vette kop over de volle breedte van de voor pagina: «Margarita dumpt De Roy». Diezelfde dag namen eerst het NOS Journaal en later Het Parool — met de voorpaginakop: «Margarita zou genoeg hebben van Edwin en zijn gedrag» — het bericht bijna letterlijk over. Voor alle duidelijkheid: het paar was op dinsdag 25 oktober nog gewoon bij elkaar.

Vorige week verleidde het andere Oranje dat Volk & Vaderland in beweging brengt Henk Spaan en Het Parool op de voorpagina tot de tweede opvallende nep-onthulling van het jaar. Spaan onthulde dat Andy van der Meyde na de nederlaag van het Nederlands elftal in Schotland diezelfde nacht tot het ochtendgloren had gefeest en dat hij misschien mede daardoor de maandag daarna was flauw gevallen tijdens een interview met TV Noord-Holland. Van der Meyde was op sleeptouw genomen door een «in sportief opzicht gecorrumpeerde, gevestigde orde. (…) Dat zou je schandalig kunnen noemen.» De rest is bekend, neem ik aan. Het enige verschil tussen De Telegraaf en Het Parool waren de edities van de volgende dag. Spaan bood in Het Parool excuses aan.