Ouders klagen over zwijgcultuur op Zuid-Afrikaanse kostscholen

Kaapstad – Het is alweer wat jaren geleden dat tijdens een etentje iemand begon over de ontgroening en het pesten van leerlingen van Parktown Boys’ High School, een van de topscholen van Johannesburg. Ach, valt allemaal wel mee, was de weglachende teneur van het gesprek. Boys will be boys. Een beetje dollen, daar word je een vent van. Dat was voordat Parktown Boys’ High in het nieuws kwam met een bullying incident, waarna de ouders van de betreffende jongen de leraren en medeleerlingen beschuldigden van een cultuur van stilzwijgen. Het was ook voordat de assistent waterpolocoach van de school 23 jaar gevangenisstraf kreeg voor 144 gevallen van seksueel misbruik en twaalf van mishandeling. Ook hier had die zwijgcultuur het mogelijk gemaakt dat de man lange tijd ongestoord zijn gang kon gaan.

Afgelopen week kwam de school wederom in het nieuws, nadat een van de leerlingen zoek was geraakt tijdens een schoolkamp. Het lichaam van de 13-jarige Enoch Mpianzi werd later gevonden. Hij bleek te zijn verdronken in de Crocodile River, tijdens een wateractiviteit, waarbij de jongens zich op een zelfgemaakt vlot drijvende moesten houden. Het vlot was om-geslagen. Paniek. De meeste jongens werden uit het water gevist, Enoch Mpianzi werd pas later gemist.

Daarna begon het vingerwijzen. Wie was verantwoordelijk? Waarom had de leiding de jongens niet in het oog gehouden? Zwemvesten? Kon Enoch eigenlijk wel zwemmen? Wie had toestemming gegeven voor dit ‘orientatiekamp’? Het Departement van Onderwijs stelde een onderzoek in naar nalatigheid, en de directeur van de school werd op non-actief gesteld.

De school weigerde commentaar te geven, zei geen trek te hebben in een ‘mediaproces’. Potdicht bleef het. De ouders van andere leerlingen mochten tijdens een haastig ingelaste bijeenkomst zelfs geen vragen stellen. Maar de jaren vijftig zijn voorbij. Een van de ouders, Rams Mabote, plaatste een open brief aan de directie bij de onlinekrant de Daily Maverick. Hij repte daarin van ‘toxic masculinity’ en een ‘broederschap van stilzwijgen’ die op dergelijke scholen heerst. ‘We leven in een land waarin mannen de samenlevingen hebben vernietigd en dat nog steeds doen door verkrachting, mishandeling, moord, diefstal, corruptie en hebzucht. Het is heel tragisch dat als wij onze kinderen naar een “goede” school sturen, we moeten constateren dat ze dezelfde waarden krijgen ingepeperd die de meesten van ons er juist uit proberen te krijgen.’