Plastic tv-klonen

In de stortvloed aan in memoriams die de afgelopen dagen over Ischa Meijer zaliger nagedachtenis is uitgestort, was de bijdrage van Henk van der Meyden in De Telegraaf van zaterdag jongstleden wel de opmerkelijkste. Van der Meyden was er echt voor gaan zitten, en schreef Ischa op voorbeeldig collegiale wijze de journalistenhemel in.

‘De opmars van de tv-klonen’, zo luidt de titel van het stuk, en het is een litanie tegen de plastic praatpoppen die het steeds meer voor het zeggen krijgen op de buis. 'Ze hebben iets steriels, Star- trek-achtigs en ze hebben soms een vreemde, wazige blik in de ogen. Maar zelfs dat heeft niets dromerigs. Ze kijken je gewoon niet meer aan. Ze kijken naar het grootste hulpmiddel bij hun “carriere”, hun eeuwige steun en toeverlaat, de auto-cue, een soort monitor waarop al hun teksten langzaam worden afgedraaid. Je ziet ze lezen, soms haperen, je ziet ze zwoegen onder hun contactlenzen, om de tekst maar goed te lezen, maar je merkt dat de woorden die ze spreken niet de hunne zijn. Ze komen niet uit hun ziel.’ Zijn eigen ervaringen als tv-ster lagen ver voor het tijdperk van de auto-cue, zodat hij onveranderlijk transpirerend en verkrampt stamelend op een debacle afkoerste. Het maakt zijn oprechte sympathie voor Meijer er niet minder om. In de ogen van Van der Meyden was Ischa een van de laatste echte 'characters’ van de Nederlandse televisie. 'Ischa mocht dan soms drammerig overkomen en er een zichtbaar genoegen in scheppen iemand volledig te ontleden, hij luisterde wel. Luisteren is meer dan zelf je mond houden. Luisteren is opgaan in de geinterviewde, hem de kans geven zichzelf te zijn, maar ook om zichzelf bloot te geven. Ik hoop dat met Ischa’s dood de provocerende interviewer, de journalist die doordramt als dat nodig is, nu niet eeuwig plaats zal maken voor de meepraters, de glimlachmeisjes en de jongemannen die het uiterlijk hebben van een fotomodel maar innerlijk een trieste leegte vertonen en die dat ook nog uitstralen.’
Een van de mensen op wie Van der Meyden in de naaste toekomst zijn hoop zal moeten vestigen, is Felix Rottenberg. Tenminste, als de informatie van EO’s huisinterviewer Andries Knevel op waarheid berust en Rottenberg inderdaad afkoerst op de opvolging van Marcel van Dam als voorzitter van de Vara. Afgelopen maandagavond troffen Rottenberg en Knevel elkaar op de buis. Het werd een merkwaardig onderhoud, waarbij Knevel volstond met het af en toe uitroepen dat hij het zo graag oneens had willen zijn met de PvdA-voorzitter maar daartoe geen gelegenheid zag. Met zijn vraag over Rottenbergs aspiraties om Van Dam op te volgen schoot hij in de roos. Weliswaar vermeed Rottenberg antwoord te geven, maar niettemin bleek zijn carriereplanning geheel afgestemd te zijn op een eventuele opvolging: hij zal nog drie jaar aanblijven als PvdA-voorzitter - precies tot Van Dams beoogde vertrek. Wel zei Rottenberg diplomatiek dat het nog maar afwachten is of de Vara dan nog bestaat.
Inmiddels is de PvdA-voorzitter zelf alvast aan een kleine mediaproduktie begonnen. In het kader van een verjongingscampagne binnen het snel vergrijzende PvdA-kader start Rottenerg een fax-krant op zondag, bedoeld voor 'sympathisanten en criticasters van de Partij van de Arbeid’. Ook hier fungeert Ischa Meijer als lichtend voorbeeld. 'Geen schoolkrant, geen PvdA- promotie, geen gekuiste polemiek’, zo omschreef Rottenberg de voorgenomen koers. 'Maar aangespoord door Ischa Meijer net zo lang doorvragen tot het opvallend onaangenaam wordt.’
Zal Elco Brinkman binnenkort toch nog hard toeslaan onder al die mensen die hem de afgelopen maanden hebben dwarsgezeten, binnen en buiten het CDA? De zo deerniswekkend geamputeerde politieke carriere van de gewezen kroonprins kwam verleden week tot een definitief einde. Met een parttime baan als voorzitter van het Algemeen Verbond Bouwbedrijf ontvlucht Brinkman de politieke arena. Hij lijkt niet de man voor een wraakexercitie a la Ed. van Thijn, die met de onmiddellijke publikatie van zijn bevindingen de publieke opinie in zijn voordeel wist te mobiliseren. Maar ook Brinkman liet verleden week doorschemeren dat hij notities heeft gemaakt tijdens zijn bangste uren als CDA-fractieleider. Die notities, zo vertelde hij, zijn zo choquerend dat zelfs zijn eigen Janneke ze niet heeft mogen lezen. Uitgevers van Nederland, trekt uw chequeboek!