Politieke aardverschuiving

Brussel - Het einde van België is vaak voorspeld. Ook nu, met het oog op de vervroegde verkiezingen van zondag, laten velen zich weer verleiden. En ook nu zullen ze bedrogen uitkomen. Ze zullen deze keer genoegen moeten nemen met een politieke aardverschuiving.

Boosdoener is Bart De Wever, inmiddels de populairste politicus van Vlaanderen, en zijn salonfähige separatisten van de Nieuw-Vlaamse Alliantie. Drie jaar geleden werden ze nog niet levensvatbaar geacht. Ze vormden een kartel met de traditioneel almachtige christen-democraten uit vrees de kiesdrempel niet te halen. Die laatste zijn volgens peilingen in vrije val. En het is de N-VA die de grootste partij van Vlaanderen wordt met meer dan een kwart van de stemmen.
Ze zijn daarbij ‘geen hype, maar sterk verankerd’, verzekert de politiek commentator van de VRT. Zijn peilingen laten zien dat N-VA-stemmers nauwelijks twijfelen. En dat ze de tweede keuze zijn voor iedereen die zegt niet N-VA te gaan stemmen. De kans bestaat dus dat ze nog veel groter worden dan nu wordt voorspeld.
Dat vooruitzicht beangstigt vooral de Franstaligen. Zij hebben De Wever altijd - ten onrechte - afgeschilderd als een gevaarlijke extremist. Toch lijkt hij nu incontournable, ze kunnen niet om hem heen. Sterker, als grootste partij van België (er zijn nou eenmaal meer Vlamingen dan Franstaligen) zal hij de premier mogen leveren. En dat is een probleem. Want hoe kan iemand aan het hoofd staan van een land waar hij niet in gelooft? Hoe kan hij überhaupt deel uitmaken van de regering?
De Wever lost dat op twee manieren op. Ten eerste matigt hij zijn eis van onafhankelijkheid. In plaats daarvan pleit hij nu voor confederalisme, als stap in de goede richting, waar soevereine deelstaten zelf besluiten op welke vlakken samen te werken en, vooral, op welke vlakken niet. Ten tweede ziet hij af van het premierschap. Hij zou te veel moeten inleveren, vreest hij, en gebruikt het liever als ruilmateriaal in de formatiegesprekken.
Wie wordt dan de nieuwe premier van België? Alles wijst naar Elio di Rupo, de homoseksuele, strikdragende zoon van Italiaanse immigranten en leider van de Franstalige Parti Socialiste. Die partij lijkt haar hegemonie in Wallonië te behouden en staat het minst vijandig tegenover de wensen van De Wever. Ook dat zal een politieke rimpeling veroorzaken: de laatste Franstalige premier was in 1974.
Wat er ook gebeurt zondag, België zal niet ophouden te bestaan. Nóg niet in ieder geval. Het land zal alleen een grondige renovatie ondergaan.