Post

Post

Herdenking

4 mei. Vanaf mijn eerste jaar in Nederland is dit één van de rituelen die me het meest aanspreken, die me het meest dichtbij deze tamelijk gesloten cultuur brengen, die me meer dan anders een kans tot verbondenheid met het land en zijn geschiedenis bieden.

Door regelmatig mee te doen aan de jaarlijkse volksafspraak op 4 mei om 20.00 uur op de Dam in Amsterdam ontdekte ik dat verschillende mensen, generaties en nationaliteiten hun eigen volk en eigen doden herdenken. De Dam betekent allang niet meer alléén het herdenken van de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog. De herdenking heeft een universele gestalte gekregen, die de grenzen van het nationale collectieve geheugen overschrijdt.

Voor mensen zoals ik (opgegroeid tijdens de Argentijnse militaire dictatuur van 1976-83) die geen vergelijkbaar proces kennen zoals Europa met Neurenberg heeft gehad, is 4 mei een bijzonder moment voor reflectie, verwerking en begrip voor het lijden van andere volkeren en culturen. Dit gevoel is de laatste jaren verstoord door de vraag die de aanwezigheid van prinses Máxima op de Dam oproept. Tijdens de «vuile oorlog» zijn 540 militairen omgekomen. Daartegenover staan dertigduizend vermisten. Er is veel bekend over de betrokkenheid van Jorge Zorreguieta. Het is ook bekend dat je in Argentinië je vroegere beul, die je elektrische schokken op je huid heeft laten voelen, je heeft afgeranseld en verkracht, gewoon in de supermarkt of op het schoolplein kunt tegenkomen; dat je er op een dag achter kunt komen dat je ouders je eigenlijk geadopteerd hebben, dat je waarschijnlijk zelf in een clandestien concentratiekamp geboren bent en dat jouw biologische moeder ook tot de dertig duizend vermisten behoort.

Dit zijn de herinneringen die bij mij en bij velen van mijn generatie opkomen bij 4 mei. Ik herdenk dan de slachtoffers van mijn land, die onder de goedkeurende blik van mensen zoals vader Zorreguieta levend uit hun huis gerukt werden en nooit meer teruggekomen zijn. Ik vraag me daarom af: welke doden herdenkt zijn dochter en mijn dubbele landgenote, prinses Máxima Zorreguieta?

DANIEL GÓMEZ, Amsterdam

Sweder van Wijnbergen

Leuk interview met Sweder van Wijnbergen (in De Groene Amsterdammer van 29 april). Sweder van Wijnbergen is een interessante man. Geen gemakkelijke man om mee te werken, begrijp ik van collega’s, en dan druk ik me mild uit. Hij is toch een beetje de Heertje van de jaren negentig-nul. Wil dolgraag minister voor de PvdA worden.

Hij zegt een paar dingen waarmee ik het grondig eens ben (over het vmbo bijvoorbeeld). Maar hij zit er ook af en toe naast (de instroom van laaggeschoolden in de jaren negentig kan nauwelijks een verklaring zijn voor lagere productiviteitsgroei nu).

Verder vind ik het altijd verdacht als een wetenschapper kritiek heeft over de volle breedte van het kabinetsbeleid, ook ten aanzien van zaken waarvan hij als wetenschapper geen verstand heeft. Ik denk niet dat deze open-sollicitatiebrief boven op het stapeltje van Wouter Bos komt te liggen.

UDO KOCK, Colombo

medewerker Internationaal Monetair Fonds

Tom Lanoye

Nu dat nog. Ontvlucht ik mijn vaderland en zoek ik geestelijk asiel bij De Groene. Krijg ik toch twee nummers op rij uitgerekend dat waarvoor ik op de vlucht was.

Een authentiek taart- en smijtnummer van Tom Lanoye.

Ach, doen jullie maar, er zit

voldoende antidotum in het blad.

HERMAN TORFS, Lier (België)