Post

Post

In Marokko

Kees Beekmans schrijft lekker, dat moet ik toegeven. Toch voel ik me vaak ongemakkelijk bij zijn verhalen, zowel die over de praktijkschool als nu die over Marokko. Zowel dat lekkere als dat ongemakkelijke komt doordat hij zo vlot stereotypeert. «Onze leerlingen» zijn alleen maar in dit-of-dat geïnteresseerd, «Marokkaanse vrouwen» leven zus-en-zo. Dat hoort natuurlijk wel een beetje bij een column, en het kan helemaal geen kwaad als iemand schrijft over Haagse politici of Nederlandse voetballers. Als lezer kun je de interpretatie van de columnist dan zelf relativeren aan de hand van je eigen waarnemingen of die van andere auteurs. Maar over het dagelijks leven op een praktijkschool of in Marokko weet de gemiddelde _Groene-_lezer (zoals ik) onvoldoende. Dus blijf ik altijd zitten met het vage gevoel: leuk beschreven, maar in hoeverre kloppen de generalisaties?

Verhelderend is de volgende zinsnede uit In Marokko van 5 mei: «Iedereen vreest dat de pjd nu wel de grootste partij gaat worden.» Die vrees is alleen gegrond als iedereen in de minderheid is.

SABINE KRAUS, Leiden

Malevitsj

«De evolutie van de kunst is steeds in beweging, want alles in de wereld is in beweging.» Deze uitspraak van Malevitsj wordt door Stefan Kuiper in zijn bespreking (De Groene Amsterdammer, 12 mei) van de tentoonstelling van de Russische suprematist in Barcelona miskend. Kuiper heeft geen oog voor de continuïteit in het werk. «Suprematisme» betekent niet alleen het hoogste, maar ook grensoverschrijding.

De noodzakelijke stap van zuivere abstractheid naar concreet suprematisme wordt door Malevitsj aangekondigd in een brief uit het begin van de jaren twintig aan Lev Judin: «De abstracte kunst heeft geen vensters en deuren. Het leven is een dakloze die overnachting zoekt en eist dat er wordt opengedaan.»

In de jaren dertig verschijnen vervolgens de figuren zonder gezicht die weliswaar iets concreets en in zekere zin volumineus lijken te belichamen, maar die bij nadere beschouwing geenszins in tegenspraak zijn met het gewichtloze abstracte suprematisme. Er is immers geen sprake van een traditioneel sujet, noch van waarheidsgetrouwe representatie. Deze nieuwe beeldtaal wordt overigens prachtig geïllustreerd op het voorblad van De Groene Amsterdammer: Gecompliceerd voorgevoel (torso in geel hemd) is een icoon van de jaren dertig, een tijd vol geestelijke en maatschappelijke verandering.

HONORÉ SCHELFOUT, Nijmegen

Rectificatie

Het commentaar «Kiekeboe met een gedachtegoed» (De Groene Amsterdammer, 12 mei) werd op dinsdag 9 mei geschreven. Inclusief de volgende zinnen: «Alleen minister Pechtold houdt zich even rustig. Radio-Pechtold is even uit de lucht.» Een dag later was deze waarneming achterhaald.

HUBERT SMEETS, Amsterdam