Vuige moord

Naar aanleiding van het artikel ‘Moord, vuige moord’ (in De Groene van 21 oktober) zou ik wat willen opmerken. Jammer dat Joost de Vries niet de Netflix-serie Staircase noemt, in mijn beleving een van de eerste series waarin de mogelijke dader ook het slachtoffer blijkt te zijn. Deze serie is helemaal (zeven jaar, geloof ik) gefilmd met de mensen die het echt meegemaakt hebben, er komen geen acteurs aan te pas.

Als kijker word je voortdurend heen en weer geslingerd omdat er steeds nieuwe feiten aangedragen worden die maken dat de dader de moord inderdaad gepleegd kan hebben.

Er is ook veel oog voor het verdriet van de man die door dit gebeuren zijn vrouw heeft verloren. En voor het falende rechtssysteem van Amerika. Kortom: een prachtig verhaal (niet alleen voor vrouwen).

ROOS HOEFNAGELS

De krijgsmacht is geen klimaatbondgenoot

Merkwaardig dat Casper Thomas (in De Groene van 27 oktober) de aandacht van de Amerikaanse minister van Defensie voor klimaatverandering een ‘omslag in het denken’ en ‘winst voor het klimaat’ noemt. Al jaren waarschuwt het Amerikaanse DoD voor de gevolgen van klimaatverandering, met name omdat de krijgsmacht er zelf veel problemen door krijgt. Zo dreigt er drinkwatertekort op het eiland Guam in de Stille Oceaan, waar onder meer B-52 bommenwerpers zijn gestationeerd. En moeten Amerikaanse marineschepen regelmatig naar open zee uitwijken als hun havens bedreigd worden door extreme stormen. Militairen waren vooral onder Trump interessante pleitbezorgers van klimaatbeleid. Dat maakt ze niet tot bondgenoten voor de klimaatbeweging.

De aanpassingen die de Amerikaanse krijgsmacht en de rest van de NAVO voor ogen heeft zijn gericht op het volhouden van de aloude taak: de belangen van de rijke westerse landen bewaken. Traditioneel bestaan die belangen – naast bewaken van het eigen grondgebied – uit het controleren van bronnen en aanvoerroutes van fossiele-brandstofbronnen en andere grondstoffen. Dat daarbij nu grondstoffen worden gevoegd die nodig zijn voor duurzame technologie is geen milieuwinst: het blijft neerkomen op gewapende bescherming voor het leegplunderen van de planeet, ten koste van minder machtige landen en toekomstige generaties.

Intussen zijn krijgsmachten zelf grote klimaatvervuilers maar hebben ze geen emissieverplichting onder het klimaatverdrag van Parijs. Alleen al het Pentagon stoot meer broeikasgassen uit dan een middelgroot land als Zweden. Het verduurzamen van militaire bases heeft vooral het strategische voordeel van meer energie-onafhankelijkheid. Maar de grootste militaire klimaatvervuiling wordt veroorzaakt door transport en mobiliteit; door marineschepen, gevechtsvliegtuigen en alle andere brandstofslurpers.

Nu hier vanuit de klimaatbeweging steeds meer kritiek op komt (zie bijvoorbeeld de vele workshops over militarisme tijdens de People’s Summit in Glasgow) beloven regeringen deze emissies te verminderen. Maar de technologie hiervoor is vooralsnog niet voorhanden, onvolwassen of extreem duur. De enige realistische oplossing om de emissies van krijgsmachten omlaag te brengen is de krijgsmacht te reduceren. De grootste bedreiging voor onze veiligheid zijn niet de Chinezen maar is het ineenstortende ecosysteem. De recente 2,7 procent groei van de defensiebudgetten van NAVO-landen zal onvermijdelijk leiden tot meer militaire emissies. Daar worden klimaatactivisten echt niet blij van.

WENDELA DE VRIES

‘Posh’

Met belangstelling las ik de bijdrage van Patrick van IJzendoorn over de Londense haven (in De Groene van 28 oktober). Hij vermeldt de herkomst van het Engelse woord ‘posh’ (chique). Dit is inderdaad een afkorting van Port(side) Out Starboard Home. Dit verwees naar de dure, eerste klas hutten. Die bevonden zich echter niet aan de zonzijde, maar aan de schaduwkant van het schip. Op de lange en hete zeereis van Engeland naar Brits-Indië was een hut aan de schaduwkant een groot voordeel op een schip met gebrekkige ventilatie en koeling. En die schaduwkant (noord) bevond zich op de heenreis (oostwaarts) aan bakboord (portside, links) en op de terugreis (westwaarts) aan stuurboord (starboard, rechts).

MARC KEYSER, Rotterdam