Rokjesdag in Oeganda

Kampala – Als Simon Lokodo Martin Bril had gekend, dan zou hij hem vast hebben veracht. Lokodo is minister van Ethiek en Integriteit in Oeganda en drijvende kracht achter een wetsvoorstel tegen de minirok. ‘Er zijn mensen die zich onfatsoenlijk kleden: ze provoceren en worden soms aangevallen’, zei Lokodo, voormalig priester, onlangs. ‘Een toeschouwer wordt ertoe aangezet om een vrouw aan te vallen. De man is dan een crimineel, maar wel een die werd uitgedaagd en verleid.’ Lokodo’s voorstel: vrouwen met een minirok arresteren.

Oeganda is, zoals veel Afrikaanse landen, in menig opzicht conservatief. Tegelijkertijd zijn Oegandezen, in de woorden van de prominente commentator Andrew Mwenda, ‘genereus, meegaand en tolerant’. Onthullende kleding en publieke liefkozingen worden niet toegejuicht, maar het moet ver gaan wil een Oegandees er wat van zeggen. Vraag maar aan de hordes jonge rugzaktoeristen.

Ruth Aine draagt een zwarte minirok terwijl ze tekeergaat tegen haar regering. ‘Het voorstel om de mini te verbieden is bedoeld om de aandacht af te leiden van de echte problemen in dit land’, zo verwoordt de 26-jarige blogger uit Kampala het gevoel dat onder jongeren leeft. ‘Vrouwen sterven tijdens bevallingen omdat er geen dokters zijn. Leraren verschijnen niet op school omdat ze niet betaald krijgen. Jongeren vinden geen werk. En dan is er de enorme corruptie binnen de overheid. Die is veel erger dan de “morele corruptie” van de minirok.’

De door president Yoweri Museveni geliberaliseerde economie groeit razendsnel, maar de keerzijde is een al even snel verkruimelend systeem van publieke voorzieningen. Is het tegen deze achtergrond toeval dat Museveni’s regering ook met het plan is gekomen om voetgangers ‘met één druppel alcohol in hun bloed’ te arresteren? En wat te denken van het plan om op homoseksualiteit de doodstraf te zetten? Onzinnige en onhaalbare voorstellen, meent Ruth Aine. ‘Maar ondertussen moeten we wel toezien hoe ons parlement ze keer op keer bediscussieert. Volstrekt misplaatst.’

Aine behoort tot de kleine kring van hoogopgeleiden in Kampala met toegang tot digitale media. Een kring die steevast van zich laat horen als de regering weer een ballonnetje oplaat. SaveTheMiniskirt was de hashtag waaronder Aine en anderen van leer trokken op Twitter. Op Facebook bestaat een vergelijkbare pagina.

Uiteindelijk is Aine niet bang dat ‘rokjesdag’ uit Oeganda verdwijnt. In de jaren zeventig verbood Idi Amin de minirok ook al. ‘En zie: ik draag er nog steeds eentje.’