Commentaar: Bush

Rondje Europa voor binnenlands gebruik

Uitgerekend nu de doodstraf weer volop in de belangstelling staat en de menings verschillen inzake de staalexport hoog zijn opgelopen, komt George W. Bush naar Europa. Om «de banden met de bondgenoten aan te halen en ze gerust te stellen», zoals Witte Huis-medewerkers nadrukkelijk stelden. Dat is nodig ook, want «Dubya» heeft er de laatste tijd een potje van gemaakt.

Nog voor hij was aangekomen gaf de Britse krant The Guardian Bush het advies maar weer terug te keren en eens te gaan nadenken over zijn «volslagen onverantwoorde en wereldvreemde beleid». Het raketschild, waar de Navo-bondgenoten uitgesproken tegenstanders van zijn; het «dood» verklaren van de milieuafspraken in Kioto; Bush’s verzet tegen het internationale strafhof; het opdrijven van de vijandschap met China en Noord-Korea, het lauwtjes bemiddelen in het Midden-Oosten, alsmede het pronken met de doodstraf en het oplevende Amerikaanse economische protectionisme zijn doornen in veler ogen. Niet alleen in die van Amerikaanse kiezers, maar zeker ook in die van Europese regeringsleiders.

Bush heeft het moeilijk. Hij verloor zijn meerderheid in de senaat en het vertrouwen van de kiezers. Volgens een peiling geloven meer Amerikanen in een Democratische koers dan in die van de Republikeinse president. De belangrijkste redenen: Bush’s onderschoffelen van de sociale zekerheid en zijn milieupolitiek die haast openlijk wordt gedomineerd door de belangen van de olie-industrie waar zowel Bush als vice-president Dick Cheney uit voortkomen en die vele miljoenen stortte in de Republikeinse verkiezingskas. «The honeymoon is over», kopten Amerikaanse media. Het wordt tijd voor succes. En dat moet in Europa gehaald worden.

Ondanks de retoriek heeft het paaien van de bondgenoten tijdens zijn bezoek geen prioriteit. Uit het opinieonderzoek bleek dat de Amerikanen Bush’s yankees first-buitenlandbeleid steunen, al mocht het een tikje minder radicaal. Dus verklaarde Bush aan de vooravond van zijn vertrek dat broeikasgassen wel degelijk bestaan en hun effect verder onderzocht moet worden. Maar er is weinig kans dat de president deze week Star Wars in de kiem zal smoren en Kioto zal reani meren.

Ook het reisschema van de president lijkt in elkaar gezet voor binnenlands gebruik. Hij bezoekt Brussel voor een Navo-vergadering, Zweden voor een Eurotop, Polen waar hij sowieso met gejuich zal worden ontvangen, en Slovenië als neutraal terrein waar hij de Russische president Poetin kan ontmoeten. Frankrijk, Duitsland en Groot-Brittannië — de kritische grote drie van Europa, met hordes potentiële demonstranten in de gelederen — laat hij links liggen. Geen succes mee te oogsten.