Rosenthals schaamlap

WELKE WOORDEN gebruik je dan ook al weer? ‘Geschokt’ is goed. Ja, we zijn geschokt. ‘Niet acceptabel’, dat is ook een mooie. Minister Uri Rosenthal wilde graag iets zeggen over de moorden op christenen in Nigeria, door de islamitische terreurgroep Boko Haram. En dus kwam er een persbericht, om duidelijk te maken hoeveel zorgen Rosenthal zich maakt over al dat geweld.
De minister kondigde ook aan binnenkort de Nederlandse mensenrechtenambassadeur naar Nigeria te sturen. De wat?

Medium groene comm. rosenthal

Jazeker, de mensenrechtenambassadeur. Een soort vliegende kiep die namens Nederland her en der moet verkondigen dat martelingen en politieke doodstraffen niet goed zijn. Dat we zo iemand nog hebben.
Even terug naar het befaamde mensenrechtenbeleid van de Nederlandse regering. Decennialang was het een speerpunt in het buitenlands beleid. Zelfs onder de vorige minister van Buitenlandse Zaken en realpolitiker Maxime Verhagen speelden de mensenrechten nog een voorname rol. Maar al in het regeerakkoord was het duidelijk dat dit kabinet andere accenten zou leggen. Internationale stabiliteit, veiligheid, energie, grondstoffen en vooral de bevordering van de Nederlandse handelsbelangen zouden prioriteit krijgen.
In november, tijdens een debat in de Tweede Kamer, werd duidelijk wat inmiddels iedereen wel wist. Rosenthal gaf toe dat ‘alles wat met welvaart en groei te maken heeft’ vooropstaat in het buitenlandbeleid. 'We moeten het voor zeventig procent van onze welvaart hebben van export’, verklaarde hij. En dus vinden verschuivingen plaats: ambassades in 'moeilijke’ landen moeten krimpen, ambassades in China en Rusland krijgen versterking. Nederland wordt minder scherp in het veroordelen van schendingen van mensenrechten in landen waar grote belangen gemoeid zijn. Case in point: het gedoe over de Mensenrechtentulp 2011, een officiële prijs van de Nederlandse overheid. Die ging naar de Chinese advocate Ni Yulan, maar juryvoorzitter Cisca Dresselhuys vertelde recent in de Volkskrant hoe het ministerie van Buitenlandse Zaken de toekenning eerst uitstelde, met bezwaren kwam en uiteindelijk de bekendmaking zo insignificant mogelijk maakte.
Echte tulpen zijn kennelijk belangrijker dan mensenrechtentulpen. Dat kan allemaal zijn, het is een keuze. Maar als de chaos in Nigeria compleet is, als er gestaakt wordt om stijgende brandstofprijzen en gemoord wordt in het noorden, ga dan niet obligaat in een persbericht je geschoktheid uiten. Zeg dan dat het geweld vooral ook zorgelijk is omdat Nigeria miljoenen vaten olie per dag produceert. Of zoiets. En kondig niet aan de mensenrechtenambassadeur te sturen. Wat moet de beste man daar nou doen? Moet hij de regering wijzen op het internationale recht, dat aanslagen tegen burgers niet mogen? Alsof de Nigeriaanse president dat niet weet, en zelf niets liever zou willen dan dat die islamitische terroristen ophouden met moorden. Of moet de ambassadeur echt alleen een schaamlap zijn voor Rosenthal zelf, om de schijn op te houden dat hij zich zo'n zorgen maakt over mensenrechten.