Hoogleraar sociale cohesie en transnationale vraagstukken, Universiteit Tilburg

Ruben Gowricharn

Wat is de meest dringende maatschappelijke kwestie van dit moment?

Dat is de erosie van de democratie. Ik kan dit alleen indiceren:

* de kwaliteit van de kamerleden lijkt sterk achteruit te zijn gegaan. Niet alleen in termen van opleiding, maar ook de intellectuele en ideologische vorming is vrij dun geworden.

* tolerantie zegt ook iets over de kwaliteit van de democratie. Die ruimte is afgeknepen. Men is streng geworden, maar vooral voor anderen (citaat van Paul Schnabel).

* de humaniteit is afgenomen. Dat is te zien aan de gereduceerde mogelijkheden voor mensen in het sociale zekerheidsstelsel en de asielprocedures.

* de pluraliteit, zowel politiek als cultureel, is afgenomen en daarmee de tribalisering van Nederland.

Wat is het meest onderschatte probleem in Nederland?

Populisme. Men doet laconiek over de consolidatie van dit verschijnsel, maar de afbraak van democratische waarden is sluipend en onmiskenbaar. De vanzelfsprekendheid waarmee Moslims gekwetst worden, de bescherming die de populisten wordt geboden (zelfs door de rechterlijke macht die tot nu toe voor het rechtse kamp heeft gekozen), de rechtvaardiging ervan in termen van vrijheid van meningsuiting, de (soms niet eens) stilzwijgende instemming door de gevestigde partijen zijn zaken die het vertrouwen in de belangrijkste politieke instituties op de proef stellen. Het cohesieprobleem wordt hier veroorzaakt door de autochtone elite en niet door allochtone jongeren.

Wat is het meest overschatte probleem in Nederland?

Integratie. Het is altijd redelijk goed gegaan met de integratie. Er is een middenklasse ontstaan, de tweede generatie schittert in het hoger onderwijs, het etnisch ondernemerschap bloeit enz. De commissie Blok heeft met veel moeite datgene geboekstaafd dat de meeste allochtonen uit eigen ervaringen weten. Maar in de beleving en in de politiek vormen allochtonen een levensgroot probleem.


Lees ook de artikelen die Ruben Gowricharn eerder publiceerde inDe Groene Amsterdammer of bekijk voor meer informatie zijn pagina bij de Universiteit van Tilburg.