De Groene Live #26: Strijd om de ziel van Amerika. Kijk woensdag om 20.30 naar de live-uitzending. Meer informatie

Schandaalkroniek FC Twente

Voetbalclub FC Twente staat zowel sportief als financieel aan de rand van de afgrond. Hoe heeft het zo ver kunnen komen? De Onderzoeksredactie dook in het netwerk van de Twentse voetbalbestuurders en ontdekte een inner circle van vermogende ondernemers die elkaar de bal toespelen

Medium anp 31835865

FC Twente leeft tussen hoop en vrees. De eredivisieclub kwam afgelopen jaren meermaals in het nieuws door financieel wanbeleid. Uiterlijk vandaag (woensdag 9 december) moet de club inzicht geven in alle geheime afspraken die zijn gemaakt met investeringsfonds Doyen. Daarna bepaalt de KNVB of FC Twente gestraft wordt. Komende maandag beslist de gemeenteraad van Enschede over een garantstelling van 32 miljoen euro. Zonder die bijdrage gaat de club failliet.

Waar ging het mis met FC Twente? De Onderzoeksredactie dook in het netwerk van de Twentse voetbalbestuurders. Die blijken elkaar niet alleen bij de voetbalclub te ontmoeten, maar ook veel andere zakelijke banden te hebben. Een deel van de clubbestuurders investeerde bijvoorbeeld samen met sponsors in voetballers, en leende via investeringsvehikel Future Capital Investments geld aan de club. Anderen kennen elkaar via de roemruchte ‘Club van 10’, een groep van vermogende sponsors. Ook delen ze andere bestuursfuncties met elkaar, zoals bij regionale orkesten en zakensociëteiten.

De laatste voorzitters Joop Munsterman en Aldo van der Laan hadden een aantal dubbele petten. Munsterman was lange tijd zowel directeur als voorzitter van de raad van commissarissen. Hij controleerde in feite zichzelf. Daarbij investeerde hij met eigen geld in spelers en leverde hij met een ander bedrijf groene stroom aan de club. Van der Laan was behalve voorzitter en investeerder ook toeleverancier van wijnen via zijn eigen wijnlandgoed in Zuid-Afrika.

Daarnaast lijkt het erop dat Munsterman en Van der Laan zichzelf via investeringsfonds Future Capital Investments aandeelhouder in FC Twente hebben gemaakt. In het laatste jaarverslag staat de passage: ‘De Stichting (FC Twente – red), gevestigd te Enschede, staat aan het hoofd van een groep van vennootschappen, waarvan de aandelen (…) allemaal direct of indirect 100% in het bezit zijn van de Stichting en investeringsmaatschappij Future Capital Investments B.V.’ FC Twente ontkent dat Munsterman en Van der Laan aandelen in de club hebben, en houdt het op een ongelukkige formulering.

Volgens Marjan Olfers, hoogleraar sportrecht en oud-commissaris bij Ajax, staat het verhaal van Munsterman en Van der Laan niet op zichzelf. ‘In de voetbalwereld zie je vaak dat lokale bestuurders met geld als reddende engel worden binnengehaald, maar zich na verloop van tijd als een zonnekoning gaan gedragen. Bij sportieve successen nemen ze steeds grotere financiële risico’s.’

Bestuurders stappen vaak in het voetbal zonder de dynamiek van een voetbalbedrijf te snappen, zegt Olfers. ‘Het zou goed zijn als bijvoorbeeld de Eredivisie of de KNVB nieuwe voetbalbestuurders ondersteunt bij dit soort kwesties, bijvoorbeeld via trainingen. Met meer knowhow over de achterkant van het voetbalbedrijf beperk je bestuurlijke misstanden.’

Het onderzoek van De Onderzoeksredactie naar FC Twente, dat leest als een schandaalkroniek, verschijnt deze week in De Groene Amsterdammer