POPMUZIEK

Silhouet

Editors

Fotograaf Paul Bergen won in 2008 de derde prijs van de Zilveren Camera voor zijn foto van de Editors op Pinkpop. Op de foto zien we Tom Smith, de zanger van de band, op zijn piano staan. Op zijn rechterbeen, terwijl het linkerbeen in een volmaakte hoek van negentig graden de lucht in steekt. Zijn linkerhand omklemt de hals van zijn gitaar. Al zien we Smith alleen als een silhouet, zijn mond staat zichtbaar open. Het is behalve een prachtige foto ook een veelzeggende over de Editors. Wat we zien is een pose. We zien een zanger die weet dat hij wordt bekeken, gefilmd, gefotografeerd. Het is moeilijk piano spelen met een gitaar in de hand, moeilijk zingen zonder microfoon, maar daar gaat het niet om: het gaat om de suggestie. Dat Smith op de foto tot een silhouet verwordt, is ook niet zonder symboliek: weinig mensen zullen Smith op straat herkennen, hij heeft alleen charisma waar en wanneer dat nodig is: onder de lampen.
Wie de Editors live meemaakt hoort een band die in een paar jaar een ontzagwekkend aantal nummers heeft geschreven die nu al klinken als klassiekers. Na twee sterke albums heeft een optreden van de band al de grandeur van veteranen die kunnen kiezen uit een hele verzameling hits. Bovendien klinkt in de band, hoe hoorbaar ambitieus ook, altijd een donkere toonzetting door. Al schijnt Smith met die kwalificatie klaar te zijn, wat nogal ironisch is aangezien die wordt aangewakkerd door vooral zijn sacrale stem en zijn teksten, die altijd meer suggereren dan ze daadwerkelijk beweren. Sfeer, dat is een sleutelwoord bij de Editors, gevaarlijk of dreigend wordt het nooit. Al kwam het nooit zo dichtbij als in het titelnummer van In This Light and On This Evening, het derde album. ‘I swear to God’, opent Smith boven een industrieel bombardement van keyboards ‘I heard the earth inhale before it spat its rain on me’.
Wat zegt hij hier? Waarschijnlijk dat het donderde voor het begon te regenen. In Londen, om precies te zijn, want hij concludeert een regel later dat op deze avond, in dit licht, Londen het mooiste is dat hij ooit zag. Nu regent het in Londen wel vaker, dus er moet iets zijn gebeurd, op deze avond, dat uitgerekend nu de stad zo mooi maakte. Smith zwijgt erover, en laat de nagalm van zijn grote woorden – God, de aarde – het werk doen, terwijl zijn band klinkt als Genesis in de jaren zeventig. Het album drijft op keyboards, wat geen drie kwartier spannend te houden blijkt te zijn en soms meer naar A-ha dan het bedoelde Depeche Mode neigt. Maar wat Smith in de vier regels van zijn openingsnummer laat zien, is nog hoger dan hij ooit wist te reiken: hij is de aanjager van de verbeelding.

Editors, In This Light and On This Evening (Pias). Live: 7 november Vorst Nationaal Brussel, 8 november Melkweg Amsterdam, 9 november Oosterpoort Groningen, 11 nov. 013 Tilburg