Surinaamse verkiezingen swingen niet

Paramaribo – Echt spannend zijn ze nog niet, de Surinaamse parlementsverkiezingen van 25 mei. Volgens alle peilingen staat president Desi Bouterse ruimschoots op kop. Als de stemmen zijn geteld, zal hij waarschijnlijk op pole position staan om zichzelf op te volgen.

Ideologieën kent Suriname niet, net zo min als partijprogramma’s. Het gaat om de poppetjes: wie komt aan de macht? Dat maakt het moeilijk beleidsdiscussies te voeren. En zelfs de massameetings – waarin politici met flinke kluiten verbale derrie naar hun tegenstanders gooien – verlopen nogal mak. Goed, een aanhanger van Bouterse heeft een partijgenoot van grootste uitdager Chandrikapersad Santokhi weggezet als drugscrimineel en medeplichtige van moord. Ironisch: net datgene wat Bouterse op zijn kerfstok heeft. En toen de oppositie vergaderde in grensstadje Nieuw-Nickerie viel de elektriciteit uit, volgens hen ‘sabotage’.

Maar echt vuurwerk? Nee. Dat was vijf jaar geleden anders. Toen moest Bouterse zich na tien jaar oppositie naar de overwinning knokken. De voormalige legerleider gaf vlammende speeches, danste met aanhangers, bezocht in de regen de centrale markt, trok met een boot door de jungle en gaf meerdere radio-interviews.

Nu heeft Bouterse het als staatshoofd gemakkelijk. De afgelopen vijf jaar had hij de economische wind mee. Dankzij winsten uit olie en goud is een minimumloon ingevoerd, zijn de pensioenen en kinderbijslag verhoogd en sociale woningen gebouwd. Dat daardoor de staatskas leeg is en een devaluatie van de Surinaamse dollar dreigt, wordt pas na de verkiezingen duidelijk.

Daarnaast heeft ‘Bouta’ nu het hele staatsapparaat achter zich. De president maakt gebruik van belastinggelden om zijn eigen campagne te voeren. Dat gebeurt openlijk: de staats-tv toont elke avond gelikte propagandafilmpjes waarin wordt getoond waar een waterleiding is aangelegd of welke wegen zijn geasfalteerd. Corruptie? De Surinamer haalt zijn schouders op. ‘Elke regering in Suriname heeft gegraaid, niet alleen die van Bouterse’, klinkt het dan.

Toch een lichtpuntje. Werden vijf jaar geleden amper politieke debatten gevoerd, nu wordt er dagelijks wel eentje georganiseerd. Soms gaat het zelfs ergens over. Met mindere partijgoden, want Bouterse en Santokhi kruisen de degens niet. Ze hebben er niks bij te winnen. Het spannendste moet namelijk nog komen. Na de verkiezingen moet er een regering komen. Door het ingewikkelde kiessysteem heeft Suriname altijd coalitieregeringen. Het is niet denkbeeldig dat beide kemphanen straks plots willen samenwerken. Want daar gaat het allemaal om: aan de macht komen.