Televisie

Televisie

Televisie hielp ontzuilen en kreeg ook daardoor invloed op stemgedrag: wie niet gebonden is aan ideologische traditie laat zich leiden door actualiteit en door personen, en die krijgen we vooral toegediend via de buis. Het wuivend handje en de weeshondjes van Pim, de chagrijnige kop van Ad, ze worden net zo lang herhaald tot ze belangrijk lijken als de doelpunten in een wedstrijd — en dus worden ze het ook. De afgezaagde flipperkast waarvoor Zalm door Lijst 0 weer eens geplaatst werd, is daardoor metafoor voor de ganse verkiezingssantenkraam: even snel, diep en onzinnig als de pvda in de afgrond werd gesodemieterd, wordt ze er weer uitgetrokken omdat op de bodem niet langer een harkerig type maar een lekker ding staat te roepen. Pet af voor Wouter Bos, daar niet van, want zetels winnen via de televisie is zowel gave als vak, maar is de pvda nou wel of niet verantwoordelijk voor de puinhopen waartussen wij leven? Of hebben we die alleen maar gedroomd?

Charisma en «overkomen» is de leus en de pest is dat ook wie zich over veruiterlijking beklaagt, besmet raakt. Lees ik dat iemand Femke Halsema logopedie aanraadt, denk ik even «ja»: die niet van elkaar komende tanden geven onze jonge Elisabeth Taylor iets benepens. Waarna ik me geneer. Maar me toch ook afvraag of ik mijn haar zou verven als dat twee zetels opleverde (waardoor de Tweede Golfoorlog voorkomen zou worden).

Of, andere kant van het spectrum: Remkes’ opvattingen moet ik niet, maar dat staat in geen verhouding tot de weerzin die ik tegen de man voel — van die humorloze, verbeten kop tot de gruwelijke krijtstreep die een uitgesproken louche effect sorteert. Dus alle begrip voor Jan Mulders roep om Thom de Graaf: normale nette man tussen vol doping gespoten prijsboksers die zich allemaal verschrikkelijk verheugen op elk debat.

Maar je zult zien: hij gaat eraan en we krijgen het opgefokt geratel van Lousewies. Zalms slingerbeen aan de flipperkast krijgt extra lading door een vvd-spotje: de leider buigt zich over kranten. Met hem zien we reeksen koppen over straatschennerij, beroving, overval, verkrachting. Hij beent de kamer uit om een einde aan dit walgelijks te maken. En aan het gespuis, want dat verdient, blijkens een tekst in beeld, «een rotschop» — niet letterlijk, maar toch. Het is de meest demagogische spot hier ooit vertoond. Dat Nederland kiest een aanwinst is, de publieken waardig, is zonneklaar. Laat ze daar die spot analyseren.